کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا روز سهشنبه ۱۸ آگوست چارچوب تازهای با عنوان «مقررات داراییهای کریپتو» پیشنهاد داد که مشخص میکند یک توکن در چه شرایطی قرارداد سرمایهگذاری به شمار نمیآید. این پیشنهاد دو معافیت ثبتی و یک بندر امن دارد و مهلت نظر عمومی آن ۶۰ روز پس از انتشار رسمی است. در ادامه با اسمارت اف ایکس میبینیم این چارچوب چه چیزی را عوض میکند.
قرارداد سرمایهگذاری یعنی چه؟
در حقوق آمریکا، قرارداد سرمایهگذاری اصطلاحی است برای معاملهای که در آن فرد پول میدهد به امید سودی که از تلاش دیگران به دست میآید. هر چیزی که زیر این تعریف برود، اوراق بهادار حساب میشود و باید قاعدههای ثبت و افشای اطلاعات را رعایت کند.
سالها اختلاف اصلی میان پروژههای رمزارز و نهاد ناظر آمریکا سر همین یک جمله بود: آیا فروش یک توکن، فروش اوراق بهادار است یا نه. نبود پاسخ روشن باعث شد پروندههای حقوقی متعددی شکل بگیرد و بسیاری از پروژهها عرضه در آمریکا را کنار بگذارند.
پیشنهاد تازه روی همان تفسیری بنا شده که کمیسیون در مارس ۲۰۲۶ درباره نحوه اعمال قوانین اوراق بهادار بر داراییهای دیجیتال منتشر کرده بود. حالا آن تفسیر به مقررات پیشنهادی تبدیل شده و تعریف قرارداد سرمایهگذاری برای توکنها مرزهای مشخصتری پیدا میکند.
دو معافیت پیشنهادی چگونه کار میکنند؟
هر دو مسیر برای عرضههایی طراحی شدهاند که زیر تعریف قرارداد سرمایهگذاری میمانند ولی از ثبت کامل معاف میشوند. مسیر اول برای پروژههای کوچک است: عرضه تا سقف ۵ میلیون دلار در یک بازه چهار ساله. در این مسیر افشای توصیفی برای سرمایهگذار کافی است و ارائه صورتهای مالی رسمی الزامی نیست.
مسیر دوم سقف بزرگتری دارد: تا ۷۵ میلیون دلار در هر دوره دوازده ماهه. در برابر این سقف بالاتر، ناشر باید صورتهای مالی ارائه کند و گزارشدهی خود را به شکل ادامهدار نگه دارد.
| ویژگی | معافیت اول | معافیت دوم |
|---|---|---|
| سقف جذب سرمایه | ۵ میلیون دلار | ۷۵ میلیون دلار |
| بازه زمانی | چهار سال | هر دوازده ماه |
| صورت مالی | لازم نیست | لازم است |
| گزارشدهی دورهای | ندارد | دارد |
نکته مهم دیگر این است که این مقررات، الزام ثبت در سطح قوانین ایالتی را هم برای همین عرضهها و بخشی از معاملههای بازار ثانویه کنار میگذارد. یعنی پروژه به جای پنجاه قاعده متفاوت، با یک چارچوب واحد فدرال روبهرو میشود.
پیشنهاد کمیسیون درباره بازار ثانویه هم موضع دارد. اگر یک توکن از مسیر این معافیتها عرضه شده باشد، بخشی از معاملههای بعدی آن روی صرافیها هم مشمول همان چارچوب واحد میشود. تفاوت جایگاه صرافیها در این معاملهها را در درس صرافی متمرکز و غیرمتمرکز توضیح دادهایم.
بندر امن چه چیزی را تغییر میدهد؟
بخش دوم پیشنهاد یک بندر امن مشروط است. اگر پروژهای شرطهای تعیینشده را رعایت کند، توکنش زیر تعریف قرارداد سرمایهگذاری در قانون اوراق بهادار سال ۱۹۳۳ و قانون بورس سال ۱۹۳۴ قرار نمیگیرد.
اهمیت این بند در عمل زیاد است، چون تا امروز هیچ فهرست روشنی برای بیرون ماندن از تعریف قرارداد سرمایهگذاری وجود نداشت. تا امروز، حتی پروژهای که با حسن نیت کار میکرد هم نمیدانست چند سال بعد پروندهای علیه او باز میشود یا نه. بندر امن این ابهام را به یک فهرست شرط قابل بررسی تبدیل میکند.
پاول اتکینز، رئیس کمیسیون بورس آمریکا، گفت هدف این چارچوب فراهم کردن مسیرهای روشن برای جذب سرمایه زیر چتر قوانین فدرال اوراق بهادار است. سابقه توقف پروندههای مشابه در همین نهاد را در گزارش لغو رأیگیری قوانین کریپتوی آمریکا بررسی کردهایم.
این خبر برای بازار چه معنایی دارد؟
اثر کوتاهمدت روی قیمتها کم بود و بیتکوین در همین بازه نزدیک ۶۴ هزار دلار ماند. دلیلش این است که هنوز چیزی تصویب نشده و پیشنهاد باید دوره نظرخواهی و سپس نسخه نهایی را پشت سر بگذارد.
اثر میانمدت اما به عرضه توکنهای تازه برمیگردد. اگر تعریف قرارداد سرمایهگذاری برای توکنها روشن شود، پروژههایی که آمریکا را کنار گذاشته بودند میتوانند برگردند و همین به عمق بازار و تنوع داراییهای قابل معامله اضافه میکند.
برای پروژههای موجود هم یک پیام روشن وجود دارد: مسیر قانونی جذب سرمایه در آمریکا دوباره باز میشود، ولی در برابر آن باید اطلاعات بیشتری منتشر کنند. سقف پنج میلیون دلاری برای تیمهای کوچک و سقف ۷۵ میلیون دلاری برای پروژههای بزرگتر طراحی شده است.
این پرونده در کنار مقررات پیشنهادی خزانهداری برای استیبل کوینها قرار میگیرد و دو نهاد در حال تقسیم کار هستند. جزئیات آن پرونده در گزارش پیشنویس قانون استیبل کوین آمده است.
سرمایهگذار ایرانی به چه چیزی توجه کند؟
نکته اول این است که چنین مقرراتی معمولا فهرست توکنهای قابل عرضه در پلتفرمهای بزرگ را عوض میکنند و اثرشان با تأخیر به کل بازار جهانی میرسد.
نکته دوم درباره پروژههای تازه است. اگر یک پروژه از مسیر معافیت پنج میلیون دلاری عرضه شود، اطلاعات مالی کمتری منتشر میکند و ارزیابی آن سختتر است. روش خواندن ساختار عرضه و قفل توکنها در درس توکنومیکس چیست توضیح داده شده است.
نکته دیگر اینکه بندر امن یک تضمین همیشگی نیست و به رعایت پیوسته شرطها بستگی دارد. پروژهای که در میانه راه از آن شرطها فاصله بگیرد، دوباره زیر تعریف قبلی قرار میگیرد.
نکته سوم زمانبندی است. تا پایان مهلت ۶۰ روزه فقط نظرها جمع میشوند و خبر بعدی این پرونده انتشار نسخه نهایی خواهد بود. نگاه روزانه به بازار در بخش تحلیل ارز دیجیتال منتشر میشود.
سوالات متداول
۴ سوالقرارداد سرمایهگذاری با تست هاوی چه نسبتی دارد؟
تست هاوی معیاری است که دادگاه عالی آمریکا برای تشخیص همین مفهوم تعیین کرده: سرمایهگذاری پول در یک طرح مشترک با انتظار سود از تلاش دیگران. مقررات تازه میکوشد این معیار کلی را برای توکنها به شرطهای مشخص تبدیل کند.
متن رسمی این پیشنهاد کجا منتشر میشود؟
متن کامل و مسیر ثبت نظر در بخش مقررات پیشنهادی وبسایت کمیسیون بورس آمریکا در دسترس قرار میگیرد.
آیا هر توکنی از تعریف قرارداد سرمایهگذاری بیرون میآید؟
خیر. فقط توکنهایی که شرطهای بندر امن را رعایت کنند از تعریف بیرون میمانند. بقیه همچنان زیر همان قاعدههای قبلی بررسی میشوند.
این پیشنهاد از چه زمانی اجرا میشود؟
پس از پایان مهلت ۶۰ روزه، کمیسیون نظرها را بررسی و نسخه نهایی را تصویب میکند. تا آن زمان هیچ الزام تازهای برای پروژهها ایجاد نمیشود.
این مطلب گزارشی خبری است و توصیه معاملاتی محسوب نمیشود. منبع دادهها: اطلاعیه کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا و گزارشهای بازار.
