فهرست مطالب
- آموزش ارز دیجیتال از کجا شروع میشود؟
- ارز دیجیتال چیست؟ تعریف کوتاه برای شروع
- مرحله دوم: نگهداری امن دارایی
- مرحله سوم: معامله و ورود اهرم
- مرحله چهارم: تحلیل و خواندن رفتار بازار
- آموزش ارز دیجیتال از مبتدی تا پیشرفته
- آموزش ارز دیجیتال رایگان تا کجا کافی است؟
- ویدئوی آموزش ارز دیجیتال
- آموزش ارز دیجیتال با گوشی
- آموزش آنلاین یا حضوری ارز دیجیتال
- سرمایه‌گذاری در ارز دیجیتال یا معامله؟
- آموزش ارز دیجیتال یا آموزش فارکس؟
- چهار عادت که یادگیری را سریع‌تر میکند
- واژه‌های پرتکرار در آموزش ارز دیجیتال
- سه سوال پیش از خرید هر توکن
- سه راه ورود به بازار ارز دیجیتال
- پنج قانون امنیتی
- چهار اشتباه رایج تازه‌کارها
- پرسش‌های متداول درباره آموزش ارز دیجیتال
آموزش ارز دیجیتال وقتی به ترتیب جلو برود، در چند هفته نتیجه می‌دهد. بیشتر تازه‌کارها چند ویدئوی پراکنده می‌بینند، چند اصطلاح یاد می‌گیرند و باز هم نمی‌دانند قدم بعدی چیست. این صفحه همان ترتیب را به شما می‌دهد: ۸۴ درس رایگان در سه سطح دشواری، از تعریف ارز دیجیتال تا تحلیل آنچین، همه با مثال عددی و به زبان ساده.
آموزش ارز دیجیتال از کجا شروع میشود؟
نقطه شروع درست، فهمیدن کار این فناوری است و خرید و فروش بعد از آن میآید. تجربه نشان می‌دهد اولین ضرر تازه‌کارها بیشتر در نگهداری دارایی اتفاق می‌افتد: عبارت بازیابی گم میشود، انتقال به شبکه‌ی اشتباه می‌رود یا لینک جعلی کیف پول را خالی میکند. هر سه با دو هفته آموزش پایه قابل پیشگیری‌اند.
مرحله اول توضیح می‌دهد چرا چنین چیزی ساخته شد. درس ارز دیجیتال چیست نقطه شروع است و بعد از آن بیتکوین و اتریوم می‌آیند. این دو شبکه دو کار کاملا متفاوت انجام می‌دهند و اگر از اول جدا فهمیده نشوند، بعدا دردسر می‌سازند. استیبل کوین هم در همین مرحله لازم است، چون بیشتر معامله‌های کاربران ایرانی با تتر انجام میشود.
ارز دیجیتال چیست؟ تعریف کوتاه برای شروع
ارز دیجیتال یا رمزارز (Cryptocurrency) دارایی دیجیتالی است که روی بلاکچین ثبت میشود. بلاکچین دفتر حسابی است که هزاران رایانه نسخه‌ی یکسانی از آن را نگه می‌دارند، پس هیچ بانک یا دولتی به‌تنهایی نمی‌تواند تراکنش ثبت‌شده را عوض کند. مالکیت هر دارایی با یک کلید خصوصی ثابت میشود و هر کس این کلید را داشته باشد، صاحب دارایی است.
قیمت ارز دیجیتال را عرضه و تقاضا تعیین میکند و پشتوانه‌ی دولتی ندارد. به همین دلیل نوسان روزانه‌ی ده درصدی در آن عادی است.
بیتکوین در سال ۲۰۰۹ اولین ارز دیجیتال موفق بود. امروز هزاران توکن دیگر وجود دارد که در چند گروه جا می‌گیرند: ارزهای پرداخت مثل بیتکوین، پلتفرم‌های قرارداد هوشمند مثل اتریوم و سولانا، استیبل کوین‌هایی مثل تتر که قیمتشان به دلار گره خورده، و توکن‌های پروژه‌ها. توضیح کامل هر گروه با مثال در درس ارز دیجیتال چیست آمده است.
مرحله دوم: نگهداری امن دارایی
این مرحله بیشترین ضرر تازه‌کارها را می‌سازد و معمولا کمترین وقت صرفش میشود. درس کیف پول ارز دیجیتال توضیح می‌دهد عبارت بازیابی چیست و چرا هر کس آن را داشته باشد صاحب دارایی شماست. درس صرافی متمرکز و غیرمتمرکز هم فرق نگه داشتن پول نزد صرافی و نزد خودتان را روشن میکند. برای مبلغ‌های بزرگ‌تر، درس کیف پول سخت‌افزاری را هم بخوانید.
یک تمرین عملی برای همین هفته: با مبلغی که از دست رفتنش برایتان مهم نیست، یک انتقال واقعی انجام دهید و همان مبلغ را برگردانید. این کار کوچک کل چرخه‌ی جابه‌جایی پول بین صرافی و کیف پول را یک بار جلوی چشمتان می‌آورد و بعدا با مبلغ بزرگ دست‌پاچه نمی‌شوید. اگر هنوز صرافی انتخاب نکرده‌اید، فهرست صرافی‌های ارز دیجیتال مقایسه‌ی کارمزد و امکانات آن‌ها را دارد و راهنمای خرید ارز دیجیتال مراحل اولین خرید را قدم به قدم نشان می‌دهد.
مرحله سوم: معامله و ورود اهرم
بعد از یاد گرفتن نگهداری، نوبت معامله است. سه درس این مرحله به هم وصل‌اند: فاندینگ ریت هزینه‌ی پنهان نگه داشتن پوزیشن فیوچرز است، لیکوئید شدن نشان می‌دهد حساب دقیقا در چه قیمتی صفر میشود، و توکنومیکس توضیح می‌دهد چطور یک پروژه بدون هیچ خبر بدی، فقط با آزاد شدن توکن‌های تیم، ریزش میکند.
در کنار این‌ها، درس مدیریت ریسک و حد ضرر را از سرفصل تحلیل بخوانید. ترتیب این درس اهمیتی ندارد و هرچه زودتر خوانده شود، بهتر است. درس فیوچرز ارز دیجیتال هم سازوکار قرارداد آتی و دو نوع آن را با عدد توضیح می‌دهد.
مرحله چهارم: تحلیل و خواندن رفتار بازار
درسهای پیشرفته‌ی این سرفصل موضوع‌هایی را باز میکنند که در دوره‌های عمومی کمتر پیدا می‌شوند. تحلیل آنچین رفتار پول را روی خود شبکه می‌خواند و به نمودار قیمت محدود نمی‌ماند. ضرر ناپایدار هزینه‌ای است که تامین‌کننده‌ی نقدینگی می‌پردازد و اغلب از آن بی‌خبر است. MEV هم توضیح می‌دهد چرا گاهی سفارش شما با قیمتی بدتر از قیمت دیده‌شده اجرا میشود.
درس استخراج ارز دیجیتال برای کسی مفید است که می‌خواهد بداند امنیت شبکه از کجا میآید. برای تحلیل نمودار هم سرفصل آموزش تحلیل تکنیکال همان ابزارهایی را آموزش می‌دهد که روی بیتکوین و آلت‌کوین‌ها به کار می‌روند.
آموزش ارز دیجیتال از مبتدی تا پیشرفته
سرفصل بالای همین صفحه همهی درسها را در سه سطح چیده است. جدول زیر نشان می‌دهد هر سطح چه مهارتی به شما می‌دهد و تقریبا چقدر وقت می‌خواهد.
| سطح | موضوع‌های اصلی | خروجی برای شما | زمان تقریبی |
|---|---|---|---|
| مبتدی | بلاکچین و بیتکوین، کیف پول و صرافی، تتر | خرید و نگهداری امن دارایی بدون اشتباه پرهزینه | دو تا سه هفته |
| متوسط | توکنومیکس، مارکت کپ، خرید پله‌ای، فیوچرز، کارمزد شبکه | انتخاب پروژه با معیار عددی و شناخت ریسک اهرم | یک ماه |
| پیشرفته | تحلیل آنچین، دیفای، ضرر ناپایدار، MEV، آپشن | خواندن رفتار پول بزرگ و ارزیابی پروتکل‌ها | یک تا دو ماه |
این زمان‌ها با فرض هفته‌ای پنج ساعت مطالعه و تمرین است. اگر هدفتان فقط نگهداری بلندمدت است، سطح مبتدی و بخشی از سطح متوسط کافی است.
آموزش ارز دیجیتال رایگان تا کجا کافی است؟
برای رسیدن به سطحی که خودتان تحلیل کنید و ریسک را عددی حساب کنید، منابع رایگان کاملا کافیاند. همهی درسهای این صفحه رایگان‌اند و برای خواندنشان لازم نیست فرم پر کنید یا شماره تماس بدهید. چیزی که وقت و هزینه می‌خواهد، تمرین است: هر مفهوم تا وقتی با مبلغ کم انجام نشود، در ذهن نمی‌ماند.
یک نکته را باید صادقانه گفت: هیچ دوره‌ای، رایگان یا پولی، سود تضمینی نمی‌دهد. اگر جایی چنین وعده‌ای دیدید، همان وعده نشانه‌ی خطر است. مقاله‌ی آیا بازار فارکس کلاهبرداری است همین الگو را در بازارهای مالی بررسی کرده و درباره‌ی کریپتو هم صدق میکند.
ویدئوی آموزش ارز دیجیتال
بخشی از درسهای این سرفصل ویدئوی کوتاه هم دارند که در بخش ویدئوهای بالای همین صفحه می‌بینید. هر ویدئو خلاصه‌ی همان درس است و متن کامل با جدول و مثال عددی در صفحه‌ی درس آمده است. روش پیشنهادی این است که اول ویدئو را ببینید تا تصویر کلی دستتان بیاید و بعد متن را با دقت بخوانید.
آموزش ارز دیجیتال با گوشی
همهی درسها برای صفحه‌ی موبایل طراحی شده‌اند و جدول‌ها در گوشی جدا اسکرول می‌خورند. برای تمرین هم گوشی کافی است: اپلیکیشن صرافی و کیف پول نرم‌افزاری مثل تراست ولت یا متامسک روی موبایل نصب می‌شوند. سه نکته‌ی امنیتی مخصوص گوشی را رعایت کنید:
- اپلیکیشن کیف پول را فقط از فروشگاه رسمی یا سایت سازنده دانلود کنید. نسخه‌های جعلی کیف پول در کانال‌ها و سایت‌های دانلود فراوان‌اند.
- از عبارت بازیابی عکس نگیرید. گالری گوشی معمولا با فضای ابری همگام میشود.
- قفل صفحه و تایید دو مرحله‌ای صرافی را فعال کنید تا گم شدن گوشی به گم شدن دارایی نرسد.
آموزش آنلاین یا حضوری ارز دیجیتال
کلاس حضوری در تهران و شهرهای دیگر این مزیت را دارد که می‌توانید همان لحظه سوال بپرسید. در مقابل، محتوای ارز دیجیتال سریع کهنه میشود و درس آنلاین را میشود هر وقت لازم بود به‌روز کرد. ترکیب خوب برای بیشتر افراد این است: مفاهیم را آنلاین و با سرعت خودتان یاد بگیرید و برای سوال‌های مشخص از یک فرد باتجربه کمک بگیرید. پیش از ثبت‌نام در هر دوره‌ی پولی، سرفصل آن را با سرفصل رایگان همین صفحه مقایسه کنید.
سرمایه‌گذاری در ارز دیجیتال یا معامله؟
این دو را زیاد با هم اشتباه می‌گیرند و نتیجه‌اش گران تمام میشود.
| موضوع | سرمایه‌گذاری | معامله |
|---|---|---|
| افق زمانی | ماه تا سال | ساعت تا هفته |
| مبنای تصمیم | ارزش پروژه و توکنومیکس | ساختار قیمت و نقدینگی |
| ابزار اصلی | خرید نقدی و نگهداری | فیوچرز و اهرم |
| بزرگ‌ترین ریسک | انتخاب پروژه‌ی اشتباه | اهرم و نبود حد ضرر |
| درسهای لازم | مرحله یک و دو | هر چهار مرحله |
اگر هدفتان سرمایه‌گذاری بلندمدت است، دو مرحله‌ی اول برایتان کافی است و لازم نیست وارد فیوچرز شوید. درس خرید پله‌ای روش رایج همین گروه را با مثال نشان می‌دهد. اگر معامله می‌کنید، هر چهار مرحله لازم است.
آموزش ارز دیجیتال یا آموزش فارکس؟
مهارت تحلیل بین این دو بازار مشترک است. خواندن کندل و حمایت و مقاومت در هر دو یکسان کار میکنند، پس شروع از هر کدام دیگری را آسان‌تر میکند. تفاوت اصلی در ساعت کار بازار، نوع کارگزار و میزان نوسان است. مقایسه‌ی کامل را در مقاله‌ی مقایسه فارکس و ارز دیجیتال ببینید و اگر خواستید موازی پیش بروید، سرفصل آموزش فارکس هم کنار همین صفحه است.
چهار عادت که یادگیری را سریع‌تر میکند
- به‌جای دنبال کردن سیگنال دیگران، دلیل هر معامله را خودتان بنویسید. سیگنال بدون فهم دلیلش، چیزی به مهارت شما اضافه نمی‌کند.
- هر درس را یک بار عملی کنید: بعد از درس کیف پول، یک کیف پول بسازید و بعد از درس سفارش، یک سفارش واقعی با مبلغ کم ثبت کنید.
- برای تمرین چشم، صفحه‌ی قیمت بیتکوین و قیمت اتریوم را دنبال کنید که نمودار و تحلیل روزانه دارند.
- یک دفترچه‌ی معامله داشته باشید. بعد از دو ماه، الگوی اشتباه‌های خودتان را در آن می‌بینید.
برای دنبال کردن رویدادهای بازار، بخش اخبار کریپتو هر روز به‌روز میشود. اطلاعات فنی شبکه‌ها را هم می‌توانید از منبع اصلی بخوانید: سایت رسمی اتریوم مستندات شبکه را دارد و سایت رسمی بیتکوین هم راهنمای فارسی شروع را منتشر کرده است.
واژه‌های پرتکرار در آموزش ارز دیجیتال
این اصطلاح‌ها تقریبا در هر درسی تکرار می‌شوند. اگر همین‌جا معنی‌شان را بدانید، بقیه‌ی مسیر روان‌تر میشود.
| اصطلاح | به زبان ساده |
|---|---|
| بلاکچین | دفتری که همه نسخه‌اش را دارند و هیچ‌کس به‌تنهایی نمی‌تواند عوضش کند |
| کلید خصوصی | رمزی که مالکیت دارایی را ثابت میکند؛ هر کس داشته باشد، مالک است |
| عبارت بازیابی | ۱۲ یا ۲۴ کلمه که کل کیف پول را بازمی‌گرداند |
| گس | کارمزدی که برای ثبت یک تراکنش روی شبکه می‌پردازید |
| فیوچرز | قراردادی برای معامله روی قیمت، بدون خرید خود دارایی |
| لیکوئید شدن | بسته شدن اجباری پوزیشن وقتی ضرر از وثیقه بیشتر میشود |
ردیف دوم و سوم مهم‌ترین‌اند. هر کس عبارت بازیابی شما را داشته باشد، بدون رمز عبور یا تایید دو مرحله‌ای صاحب همهی دارایی شماست. به همین دلیل این کلمه‌ها نباید در گالری گوشی، ایمیل یا چت ذخیره شوند.
سه سوال پیش از خرید هر توکن
۱. عرضه‌ی این توکن چطور زیاد میشود؟
اگر هر ماه مقدار زیادی توکن آزاد میشود، قیمت فقط برای ثابت ماندن هم به خریدار تازه نیاز دارد. این را در درس توکنومیکس با عدد می‌بینید.
۲. چه کسانی مقدار زیادی از آن را در اختیار دارند؟
وقتی بخش بزرگی از عرضه دست چند کیف پول است، تصمیم یک نفر می‌تواند قیمت را جابه‌جا کند. این تمرکز روی خود شبکه دیده میشود و تحلیل آنچین همین کار را انجام می‌دهد.
۳. اگر پروژه تعطیل شود، دارنده‌ی توکن چه دارایی‌ای از دست می‌دهد؟
اگر برای این سوال جواب روشنی ندارید، ارزشی هم که برایش پول می‌دهید روشن نیست.
سه راه ورود به بازار ارز دیجیتال
«خرید کریپتو» سه کار متفاوت با سه سطح ریسک متفاوت است. انتخاب اشتباه میان این سه، رایج‌ترین دلیل ضرر تازه‌کارهاست.
| روش | چه می‌کنید | ریسک اصلی | مناسب چه کسی |
|---|---|---|---|
| خرید نقدی | دارایی را می‌خرید و نگه می‌دارید | افت قیمت و اشتباه در نگهداری | تازه‌کار و سرمایه‌گذار بلندمدت |
| فیوچرز | روی قیمت با اهرم معامله می‌کنید | لیکوئید شدن با یک نوسان معمولی | کسی که مدیریت ریسک را بلد است |
| تامین نقدینگی | دارایی را در استخر می‌گذارید و کارمزد می‌گیرید | ضرر ناپایدار و ریسک قرارداد هوشمند | کسی که هر دو مفهوم را خوانده است |
پیشنهاد ما در آموزش ارز دیجیتال ساده است: تا وقتی ستون ریسک را برای هر سه ردیف نمی‌توانید برای کس دیگری توضیح بدهید، فقط از ردیف اول استفاده کنید. سازوکار ردیف دوم در درس لیکوئید شدن و ردیف سوم در درس ضرر ناپایدار باز شده است.
پنج قانون امنیتی
امنیت بخشی از آموزش ارز دیجیتال است که بیشتر افراد سرسری از آن می‌گذرند و بعدها گران‌ترین درسشان میشود.
۱. عبارت بازیابی فقط روی کاغذ
عکس گوشی، یادداشت ابری و چت با خودتان جای این کلمه‌ها نیست. یک نسخه‌ی کاغذی در جای امن کافی است.
۲. آدرس سایت را دستی وارد کنید
بیشتر خالی شدن کیف پول‌ها از کلیک روی یک لینک شروع میشود و ربطی به هک شدن بلاکچین ندارد. آدرس صرافی و پروتکل را یک بار دستی بزنید و نشان کنید.
۳. اول با مبلغ کم امتحان کنید
هر انتقال به آدرس تازه را اول با مبلغ ناچیز انجام دهید. کارمزد این احتیاط از هر بیمه‌ای ارزان‌تر است.
۴. دسترسی‌های قدیمی را لغو کنید
هر بار که کیف پول را به سایتی وصل می‌کنید، اجازه‌ای می‌دهید که تا لغو نشود باقی می‌ماند. هر چند ماه این فهرست را مرور کنید.
۵. دارایی بلندمدت را روی صرافی نگه ندارید
صرافی محل مناسب معامله است و نگهداری بلندمدت جایش در کیف پول شخصی است. تفاوت این دو در درس صرافی متمرکز و غیرمتمرکز آمده است.
چهار اشتباه رایج تازه‌کارها
- شروع با آلت‌کوین‌های کوچک: نوسانشان زیاد است و درس اشتباهی یاد می‌دهند. بیتکوین و اتریوم رفتار قابل مطالعه‌تری دارند.
- دنبال کردن ده پروژه با هم: شناخت عمیق دو پروژه از آشنایی سطحی با بیست پروژه مفیدتر است.
- خواندن بدون انجام دادن: مفهومی که فقط خوانده شود، دو هفته بعد فراموش میشود.
- نادیده گرفتن کارمزد شبکه: در بعضی ساعت‌ها کارمزد چند برابر میشود و سود یک معامله‌ی کوچک را از بین می‌برد.
پرسش‌های متداول درباره آموزش ارز دیجیتال
آموزش ارز دیجیتال چقدر طول می‌کشد؟
برای درک پایه و نگهداری امن دارایی، دو تا سه هفته کافی است. برای رسیدن به سطحی که خودتان تحلیل کنید و ریسک را حساب کنید، با هفته‌ای پنج ساعت حدود دو تا سه ماه زمان لازم است.
برای شروع چقدر پول لازم است؟
برای یادگیری، مبلغی کافی است که از دست رفتنش برنامهی مالی شما را به هم نریزد. هدف هفتههای اول یاد گرفتن مسیر است و سود در این مرحله اهمیتی ندارد.
آموزش ارز دیجیتال رایگان کافی است یا باید دوره بخرم؟
برای مسیر پایه تا متوسط، منابع رایگان کاملا کافیاند و همهی درسهای این صفحه رایگان هستند. آنچه بیشتر کم میآید، تمرین عملی با مبلغ کم است.
آموزش ارز دیجیتال را از صفر تا صد به چه ترتیبی بخوانم؟
به ترتیب سرفصل بالای همین صفحه: اول سطح مبتدی شامل بلاکچین، بیتکوین، کیف پول و صرافی، بعد سطح متوسط شامل توکنومیکس و فیوچرز، و در پایان سطح پیشرفته شامل تحلیل آنچین و دیفای.
اول بیتکوین را یاد بگیرم یا اتریوم؟
اول بیتکوین، چون سادهتر است و مفهوم بلاکچین را روشن میکند. اتریوم قرارداد هوشمند را اضافه میکند و بعد از بیتکوین راحتتر فهمیده میشود.
میشود ارز دیجیتال را فقط با گوشی یاد گرفت؟
بله. همهی درسها و ویدئوها در موبایل خوانا هستند و اپلیکیشن صرافی و کیف پول هم روی گوشی کار میکنند. فقط عبارت بازیابی را روی کاغذ نگه دارید و از آن عکس نگیرید.
تفاوت آموزش ارز دیجیتال با آموزش ترید چیست؟
آموزش ارز دیجیتال علاوه بر معامله، فناوری بلاکچین و اقتصاد پروژه‌ها را هم پوشش می‌دهد. آموزش ترید فقط بخش معامله را در بر می‌گیرد و در هر بازاری تقریبا یکسان است.
