معاملهگرهای بزرگ بازار ارز در حال عوض کردن یکی از رایجترین معاملههای خود هستند: تا دیروز برای وام گرفتن سراغ ین ژاپن میرفتند و حالا از فرانک سوئیس وام میگیرند. دلیلش ساده است؛ نرخ بهره سوئیس صفر و نرخ بهره ژاپن یک درصد است، پس وام گرفتن از فرانک ارزانتر تمام میشود. جرقه این تغییر هم مداخله ارزی مشترک آمریکا و ژاپن برای تقویت ین بود. در ادامه با اسمارت اف ایکس میبینیم این معامله چگونه کار میکند و چه ریسکی دارد.
ارز تأمین مالی یعنی چه؟
در معاملهای که به آن کری ترید میگویند، معاملهگر از ارزی با بهره پایین وام میگیرد و همان پول را به دارایی یا ارزی با بهره بالاتر تبدیل میکند. سود این معامله از اختلاف دو نرخ بهره میآید. به ارزی که نقش وام را بازی میکند، ارز تأمین مالی میگویند.
سالها ین ژاپن این نقش را داشت، چون نرخ بهره آن نزدیک صفر مانده بود. حالا نرخ ژاپن به یک درصد رسیده و در کنارش خطر مداخله ارزی هم اضافه شده است. سازوکار کامل این معامله در درس کری ترید چیست با مثال توضیح داده شده است.
فرانک سوئیس دقیقا همان دو ویژگی قدیمی ین را دارد: نرخ بهره صفر و بانک مرکزیای که از ارز ضعیفتر استقبال میکند. فردریک رپتون از شرکت نوبرگر برمن میگوید فعالان بازار به فکر چرخاندن بخشی از پوزیشنهای تأمین مالی خود هستند.
چرا فرانک از ین جلو زد؟

سه دلیل روی میز است. دلیل اول هزینه است: نرخ صفر سوئیس در برابر یک درصد ژاپن یعنی وام گرفتن از فرانک سوئیس ارزانتر تمام میشود و همین اختلاف مستقیم به سود معامله اضافه میشود.
دلیل دوم نوسان است. آدارش سینها از بانک آو آمریکا میگوید نوسان فرانک هم کمتر است. برای کری ترید این نکته حیاتی است، چون حرکت ناگهانی ارز وامگرفته میتواند تمام سود اختلاف نرخ بهره را در یک روز از بین ببرد.
دلیل سوم هماهنگی خواستههای دو بانک مرکزی است. کریس ترنر از بانک ING میگوید ژاپنیها ین قویتر میخواهند و سوئیسیها فرانک ضعیفتر، پس این چرخش منطقی است. بانک مرکزی سوئیس بارها نشان داده در برابر تقویت بیش از حد پول ملیاش کنار نمیایستد.
| معیار | فرانک سوئیس | ین ژاپن |
|---|---|---|
| نرخ بهره سیاستی | صفر درصد | یک درصد |
| نوسان ارز | کمتر | بیشتر |
| خطر مداخله | در جهت تضعیف ارز | در جهت تقویت ارز |
| خواسته بانک مرکزی | پول ضعیفتر | پول قویتر |
توجه کنید که جهت مداخله در این دو کشور برعکس هم است و همین برای معاملهگر کری ترید تعیینکننده است. سابقه مداخله ارزی ژاپن را در گزارش مداخله ارزی ژاپن و آمریکا و دلیل کوتاه بودن اثر آن را در چرا حمایت آمریکا از ین دوام نمیآورد بررسی کردهایم.
این چرخش در قیمتها کجا دیده میشود؟

روشنترین نشانه در جفتارز یورو به فرانک سوئیس است. این نرخ حدود چهار درصد از سقف ۱۱ ساله ماه مارس فاصله گرفته و بانک رابوبانک هدف ۹ تا ۱۲ ماهه خود را برای آن به ۰٫۹۵ رسانده است.
پسزمینه کلی بازار هم به این حرکت کمک میکند. دلار آمریکا نزدیک کف چند ماهه ایستاده، بازده اوراق خزانه پایین آمده و ارزهای آسیایی روز چهارشنبه بالا رفتند؛ وون کره جنوبی به بالاترین سطح یک سال اخیر رسید. سازوکار شاخص دلار در درس شاخص دلار چیست آمده است.
تحلیلگران این چرخش را در مرحله آغازین میدانند و انتظار دارند ادامه پیدا کند. یعنی جریان تازهای از فروش فرانک سوئیس در برابر ارزهای پربازده میتواند در هفتههای آینده وارد بازار شود.
نکته دیگر اینکه اندازه این چرخش را نمیتوان از روی نرخ لحظهای اندازه گرفت. بخش بزرگی از پوزیشنهای تأمین مالی در بازار مشتقه و خارج از بورس بسته میشوند و اثرشان با تأخیر در نرخ برابری دیده میشود. به همین دلیل تحلیلگران به جای قیمت روزانه، روند چند هفتهای جفتارزهای فرانک را دنبال میکنند.
ریسک اصلی این معامله کجاست؟
فرانک یکی از داراییهای امن جهان است. در روزهای آرام، این ویژگی به کری ترید آسیبی نمیزند، ولی به محض بروز یک بحران سیاسی یا مالی، سرمایه به سمت این ارز برمیگردد و نرخ آن به سرعت بالا میرود.
در آن لحظه همه معاملهگرانی که از فرانک سوئیس وام گرفتهاند، همزمان مجبور به بستن پوزیشن میشوند و همین هجوم، حرکت را تندتر میکند. تاریخ نشان داده باز شدن دستهجمعی کری ترید معمولا در چند روز اتفاق میافتد، نه چند ماه.
دو نکته عملی از همینجا میآید. اول اینکه حجم پوزیشن باید با فرض یک جهش ناگهانی انتخاب شود؛ روش محاسبه در درس مدیریت ریسک و حد ضرر آمده است. دوم اینکه باز کردن چند معامله کری ترید روی ارزهای مختلف در عمل یک ریسک واحد است، موضوعی که در درس همبستگی جفتارزها شرح داده شده.
نکته سوم به انتخاب طرف دوم معامله برمیگردد. سود کری ترید وقتی معنا دارد که ارز پربازده هم باثبات باشد؛ اگر طرف دوم ارز یک اقتصاد شکننده باشد، اختلاف نرخ بهره بالا معمولا جبران ریسک سقوط همان ارز است و نه سود اضافه.
تقویم رویدادهای بانکهای مرکزی در تقویم اقتصادی منتشر میشود و نگاه فنی روزانه به جفتارزها در بخش تحلیل فارکس در دسترس است.
سوالات متداول
۴ سوالچرا فرانک سوئیس ارز امن به شمار میآید؟
به دلیل ثبات سیاسی سوئیس، بدهی دولتی پایین و نظام بانکی قدیمی این کشور. در دورههای بحران، سرمایهگذاران بخشی از پول خود را به این ارز منتقل میکنند و همین تقاضا نرخ آن را بالا میبرد.
نرخ بهره رسمی سوئیس را از کجا ببینیم؟
نرخ سیاستی و تصمیمهای فصلی را بانک ملی سوئیس منتشر میکند و در بخش سیاست پولی وبسایت این بانک در دسترس است.
آیا کری ترید با فرانک سوئیس برای معاملهگر خرد مناسب است؟
این معامله سود آرام و ریسک ناگهانی دارد و بیشتر برای سرمایه بلندمدت با اهرم پایین معنا پیدا میکند. با اهرم بالا، یک جهش چند درصدی میتواند کل حساب را از بین ببرد.
مداخله ارزی چه اثری بر این معامله دارد؟
مداخله برای تقویت یک ارز، آن ارز را برای نقش تأمین مالی نامناسب میکند. دقیقا همین اتفاق برای ین افتاد و مسیر را برای فرانک باز کرد.
این مطلب گزارشی خبری است و توصیه معاملاتی محسوب نمیشود. منبع دادهها: نرخهای رسمی بانکهای مرکزی سوئیس و ژاپن و اظهارنظر تحلیلگران نوبرگر برمن، بانک آو آمریکا، ING و رابوبانک.

