شمار صندوقهای نقره در بازار سرمایه ایران رو به افزایش است. صندوق «نقرآمد» که اول شهریور ۱۴۰۵ پذیرهنویسی شد، چهاردهمین صندوق این گروه معرفی شد و تازهترین آنها، صندوق نقره زاگرس با نماد «نقرا»، از یکشنبه ۲۱ شهریور در بورس کالای ایران پذیرهنویسی شد. در ادامه با اسمارت اف ایکس میبینیم این ابزار چطور کار میکند و پیش از خرید چه چیزهایی را باید دانست.
صندوق نقره چیست؟

صندوقهای نقره صندوقهای سرمایهگذاری کالایی هستند که بخش عمده داراییشان را روی گواهی سپرده نقره میگذارند. گواهی سپرده کالایی برگهای است که به ازای سپردن مقدار مشخصی فلز در انبار مورد تایید بورس کالا صادر میشود و مالکیت همان مقدار فلز را نشان میدهد.
زنجیره کار سه حلقه دارد. شمش نقره در انبار سپرده میشود و گواهیاش صادر میشود، صندوق آن گواهیها را میخرد و بخشی از دارایی را هم نقد نگه میدارد، و در نهایت واحدهای صندوق در بورس کالا میان خریدار و فروشنده معامله میشود.
نتیجه این ساختار روشن است: سرمایهگذار روی قیمت نقره موقعیت میگیرد بدون اینکه فلز فیزیکی بخرد و نگه دارد. همین ویژگی است که استقبال از صندوقهای نقره را در یک سال گذشته بالا برده است.
تازهترین صندوقها
| صندوق | نماد | آغاز پذیرهنویسی |
|---|---|---|
| نقره زاگرس | نقرا | ۲۱ شهریور ۱۴۰۵ |
| نقرآمد | نقرآمد | ۱ شهریور ۱۴۰۵ |
مدیریت صندوق «نقرا» بر عهده شرکت سبدگردان زاگرس است و پذیرهنویسیاش در بورس کالای ایران انجام شد. برای «نقرآمد» هم سقف انتشار ۲۰۰ میلیون واحد اعلام شد و پذیرهنویسی سه روز کاری ادامه داشت.
داده زندهواکنش بازار به این خبر را بدون ریسک تست کن
شبیهساز ترید با قیمت زنده، بکتست و چالش پراپ.تفاوت با خرید نقره فیزیکی

در خرید مصنوعات نقره، بخشی از پول صرف اجرت ساخت میشود که هنگام فروش برنمیگردد. در صندوقهای نقره چنین هزینهای وجود ندارد و آنچه پرداخت میشود کارمزد معامله و هزینههای اداره صندوق است.
موضوع دوم نگهداری است. فلز پشتوانه در انبار مورد تایید بورس نگه داشته میشود، پس ریسک نگهداری خانگی و دردسر تشخیص عیار از دوش سرمایهگذار برداشته میشود.
موضوع سوم نقدشوندگی است. واحد صندوق در ساعت معاملات بورس کالا خرید و فروش میشود و فروشنده دنبال مشتری نمیگردد. در مقابل، فروش نقره فیزیکی به بازار و زمان بستگی دارد.
چرا شمارشان زیاد شده است
دلیل اول تقاضای خود بازار است. نقره در یک سال گذشته یکی از پرسودترین داراییهای جهانی بوده و همین بازده، سرمایه خرد را به سمت ابزارهای مبتنی بر آن کشانده است.
دلیل دوم آستانه ورود پایین است. خرید شمش نقره برای سرمایه خرد دردسر انبار و تشخیص عیار دارد، در حالی که واحد صندوق را میتوان با مبلغ کوچک خرید و به همان سادگی فروخت.
دلیل سوم رقابت شرکتهای سبدگردان است. هر شرکت میکوشد نماد خودش را در این گروه داشته باشد و همین رقابت، شمار صندوقهای نقره را در ماههای گذشته بالا برده است. تفاوت واقعی این نمادها بیشتر در کارمزد و اندازه صندوق است تا در دارایی پایه.
ریسکهایی که باید دید
ریسک اول خود قیمت است. ارزش این صندوقها به دو متغیر وابسته است: قیمت جهانی نقره و نرخ ارز. هر اونس نقره در بازار جهانی ۲۱ سپتامبر حوالی ۶۶٫۱۹ دلار معامله شد که نسبت به یک ماه پیش حدود ۴ درصد پایینتر است، هرچند نسبت به سال گذشته همچنان رشد بزرگی دارد.
ریسک دوم فاصله قیمت با ارزش ذاتی است. واحد صندوق میتواند بالاتر یا پایینتر از ارزش خالص داراییاش معامله شود؛ خرید در روزهایی که این فاصله زیاد است، بخشی از سود آینده را از پیش میسوزاند.
ریسک سوم نوسانپذیری خود نقره است. این فلز هم مصرف صنعتی دارد و هم تقاضای سرمایهای، به همین دلیل معمولا پرنوسانتر از طلا حرکت میکند. روش اندازهگیری و محدود کردن این نوسان در درس مدیریت ریسک و حد ضرر توضیح داده شده است.
جای این ابزار در بازار
رشد شمار صندوقهای نقره بخشی از روند بزرگتری است که در آن ابزارهای مبتنی بر فلز گرانبها در بورس کالا زیاد شدهاند. نمونه دیگرش اوراق سلف سکه بانک مرکزی است که در گزارش اوراق سلف سکه بررسی شد.
هدف اعلامشده سیاستگذار از این ابزارها، هدایت بخشی از تقاضای سرمایهای به بازارهای رسمی و قابل نظارت است. برای سرمایهگذار هم نتیجهاش دسترسی سادهتر به فلز گرانبها با مبالغ کوچکتر است.
مقایسه رفتار نقره با طلا در درس معامله طلا آمده و قیمت جهانی لحظهای هم در صفحه قیمت نقره بهروز میشود.
سوالات متداول
۵ سوالبرای خرید واحد صندوقهای نقره چه چیزی لازم است؟
خرید این واحدها از راه سامانههای آنلاین معاملات بورس کالا انجام میشود و پیشنیازش داشتن کد معاملاتی همان بازار است. جزئیات و فهرست نمادها در سایت بورس کالای ایران منتشر میشود.
آیا میتوان واحد صندوق را به نقره فیزیکی تبدیل کرد؟
واحد صندوق بهصورت مستقیم تحویل فلز نمیدهد. آنچه امکان تحویل دارد گواهی سپرده نقره است و شرایط تحویلش را مقررات هر نماد تعیین میکند.
تفاوت این صندوقها با صندوق طلا چیست؟
ساختار هر دو یکی است و تفاوت در دارایی پایه است. صندوق طلا روی گواهی سپرده شمش و سکه کار میکند و صندوق نقره روی گواهی سپرده نقره. چون نقره بازار کوچکتر و مصرف صنعتی بیشتری دارد، دامنه نوسانش معمولا بزرگتر است.
پذیرهنویسی با خرید در بازار چه فرقی دارد؟
در پذیرهنویسی واحدها با قیمت اولیه و برای مدت محدود عرضه میشوند. پس از ثبت و درج نماد، خرید و فروش در بازار ثانویه انجام میشود و قیمت را عرضه و تقاضا تعیین میکند.
آیا این صندوقها سود نقدی پرداخت میکنند؟
صندوقهای کالایی معمولا سود نقدی دورهای توزیع نمیکنند و بازده سرمایهگذار از تفاوت قیمت خرید و فروش واحد میآید. جزئیات هر نماد در امیدنامه همان صندوق اعلام میشود. خبرهای تازه این بازار هم در بخش اقتصاد ایران منتشر میشود.
این مطلب گزارشی خبری است و توصیه سرمایهگذاری محسوب نمیشود. منبع دادهها: اطلاعیههای پذیرهنویسی منتشرشده و قیمتهای جهانی بازار.

