صندوق لوتوس پارسیان

صندوق لوتوس پارسیان یک صندوق سرمایه‌گذاری با درآمد ثابت است که شرکت تامین سرمایه لوتوس پارسیان آن را از ۱۸ مهر ۱۳۹۱ اداره می‌کند. لوتوس پارسیان واحدهایش را در بورس عرضه نمی‌کند و خرید و فروش آن به روش صدور و ابطال انجام می‌شود. تا ۱۹ آبان ۱۴۰۵ کل دارایی این صندوق حدود ۸۷٫۵ همت بوده و بازده یک ساله‌ی آن به ۲۳٫۷۴ درصد رسیده است. بیشتر دارایی صندوق در سپرده‌ی بانکی و اوراق با درآمد ثابت نگه داشته می‌شود و بانک پارسیان ضامن نقدشوندگی آن است.

این صفحه مشخصات صندوق، بازده دوره‌ای، ترکیب دارایی، روش خرید و فروش، تفاوت آن با پیروزان و ریسک‌های پیش از سرمایه‌گذاری را کنار هم نشان می‌دهد. کنار هر عدد، تاریخ آن هم آمده است.

صندوق لوتوس پارسیان چیست و چه کسی آن را اداره می‌کند

صندوق سرمایه‌گذاری با درآمد ثابت، پول تعداد زیادی سرمایه‌گذار را جمع می‌کند و آن را در دارایی‌هایی می‌گذارد که سودشان از قبل تقریبا معلوم است: سپرده‌ی بانکی، اوراق بدهی دولتی و اوراق شرکتی. هدف این نوع صندوق، بازدهی نزدیک به سود سپرده یا کمی بیشتر از آن، همراه با نوسان کم است. این صندوق یکی از قدیمی‌ترین صندوق‌های همین گروه در ایران است و نام کاملش «صندوق سرمایه‌گذاری در اوراق بهادار با درآمد ثابت لوتوس پارسیان» است.

مدیر صندوق، شرکت تامین سرمایه لوتوس پارسیان است. «تامین سرمایه» یعنی نهادی مالی که زیر نظر سازمان بورس و اوراق بهادار، کارهایی مثل انتشار اوراق، پذیره‌نویسی و مدیریت صندوق‌ها را انجام می‌دهد. این شرکت از سال ۱۳۹۰ فعالیت می‌کند و از مجموعه‌ی گروه مالی پارسیان است. صندوق‌های دیگری مثل پیروزان پارسیان و صندوق طلای لوتوس هم زیر مدیریت همین شرکت‌اند.

واحدهای این صندوق کد معاملاتی در سامانه‌ی کارگزاری ندارند. برای خرید باید درخواست صدور واحد بدهید و برای فروش، درخواست ابطال. قیمت هر واحد را خود صندوق هر روز بر پایه‌ی ارزش دارایی‌هایش اعلام می‌کند. به همین دلیل در این صندوق حباب قیمتی وجود ندارد و قیمت خرید و فروش هر دو از روی ارزش خالص دارایی‌ها حساب می‌شود.

ارکان صندوق؛ مدیر، متولی، حسابرس و ضامن

هر صندوق سرمایه‌گذاری در ایران چند رکن مستقل دارد که هر کدام بخشی از کار نظارت را بر عهده دارند. این تفکیک برای این است که مدیر صندوق به‌تنهایی نتواند درباره‌ی دارایی سرمایه‌گذاران تصمیم بگیرد. ارکان صندوق در آبان ۱۴۰۵ به این شرح است:

ضامن نقدشوندگی برای صندوق صدور و ابطالی اهمیت زیادی دارد. اگر در یک روز تعداد زیادی از سرمایه‌گذاران همزمان درخواست ابطال بدهند و صندوق پول نقد کافی نداشته باشد، ضامن متعهد است وجه را بپردازد. این تعهد اصل سرمایه را تضمین نمی‌کند، ولی ریسک دیر رسیدن پول را کمتر می‌کند.

سود لوتوس پارسیان در ۱۴۰۵ چقدر بوده است

بازده صندوق‌های درآمد ثابت معمولا با تغییر قیمت ابطال هر واحد و سودهای پرداخت‌شده سنجیده می‌شود. بازده این صندوق تا ۱۹ آبان ۱۴۰۵ در چهار بازه‌ی زمانی این است: سه ماهه ۴٫۵۴ درصد، شش ماهه ۱۱٫۱۷ درصد، نه ماهه ۱۷٫۵۳ درصد و یک ساله ۲۳٫۷۴ درصد. بازدهی از آغاز فعالیت در سال ۱۳۹۱ تا امروز حدود ۲۹۹ درصد گزارش شده است.

عدد بازده در گزارش‌های مختلف ممکن است کمی متفاوت باشد. دلیلش روش محاسبه است: بعضی گزارش‌ها سود تقسیم‌شده را دوباره سرمایه‌گذاری‌شده فرض می‌کنند و بعضی نه. برای همین بهتر است بازده یک صندوق را با صندوق‌های دیگر از یک منبع و با یک روش مقایسه کنید. نمودار زیر این صندوق را کنار دو صندوق درآمد ثابت بزرگ دیگر نشان می‌دهد که داده‌ی هر سه با یک روش و در یک روز ثبت شده است.

در این بازه، بازده یک ساله‌ی دو صندوق قابل معامله‌ی افران و یاقوت آگاه بالاتر از لوتوس پارسیان بوده است. این فاصله تا حدی به ترکیب دارایی برمی‌گردد. قیمت اوراق بلندمدت با پایین آمدن نرخ سود بازار بالا می‌رود و با بالا رفتن آن پایین می‌آید، پس صندوقی که اوراق بلندمدت بیشتری دارد در هر دو جهت نوسان بیشتری ثبت می‌کند. سهم سپرده‌ی بانکی در این صندوق نزدیک نصف کل دارایی است و همین، بازده آن را آرام‌تر کرده است.

سود صندوق کی واریز می‌شود

قیمت ابطال هر واحد صندوق در آبان ۱۴۰۵ حدود ۱ میلیون و ۱۹ هزار ریال است، در حالی که صندوق از ۱۳۹۱ فعالیت می‌کند و بازدهی از آغاز آن نزدیک ۳۰۰ درصد است. این دو عدد کنار هم نشان می‌دهد سود صندوق به‌صورت دوره‌ای به حساب سرمایه‌گذاران پرداخت می‌شود و در قیمت واحد انباشته نمی‌ماند. روز دقیق واریز و فاصله‌ی دوره‌های پرداخت در امیدنامه‌ی صندوق آمده است. نسخه‌ی کامل امیدنامه و گزارش‌های دوره‌ای در سایت رسمی صندوق لوتوس پارسیان منتشر می‌شود.

پرداخت سود، به همان اندازه از ارزش هر واحد کم می‌کند و به همین دلیل قیمت ابطال بعد از روز تقسیم سود کمی پایین می‌آید. پس افت قیمت واحد در آن روز به معنای زیان نیست. اگر می‌خواهید بدانید مبلغ ثابتی که هر ماه در یک صندوق درآمد ثابت می‌گذارید بعد از چند سال چقدر می‌شود، ماشین‌حساب سود مرکب این محاسبه را با نرخ دلخواه شما انجام می‌دهد.

ترکیب دارایی صندوق در آبان ۱۴۰۵

طبق گزارش ۲۱ آبان ۱۴۰۵، دارایی صندوق به این شکل تقسیم شده است: ۴۶٫۷۷ درصد سپرده‌ی بانکی، ۴۰٫۵۰ درصد اوراق با درآمد ثابت، ۳٫۵۹ درصد سهام و ۰٫۷۴ درصد سایر دارایی‌ها. سهم کم سهام به این دلیل است که مقررات صندوق‌های درآمد ثابت، سقف سرمایه‌گذاری در سهام را محدود کرده است.

اوراق با درآمد ثابت شامل اسناد خزانه‌ی اسلامی، اوراق مرابحه و اجاره و اوراق شرکتی است. سود این اوراق در زمان خرید مشخص است، ولی قیمت آن‌ها در بازار با تغییر نرخ سود عوض می‌شود. اگر با مفهوم اوراق بدهی و رابطه‌ی قیمت و بازده آن آشنا نیستید، درس اوراق قرضه چیست این رابطه را با مثال عددی توضیح داده است.

صندوق‌ها سپرده‌ی بانکی را معمولا با نرخ توافقی و بالاتر از سپرده‌ی عادی اشخاص باز می‌کنند، چون مبلغ سپرده‌شان بزرگ است. این بخش از دارایی تقریبا هیچ نوسان قیمتی ندارد و ثبات قیمت واحد را بیشتر می‌کند.

قیمت صدور و ابطال واحدها

هر روز کاری سه قیمت برای واحدهای صندوق اعلام می‌شود. قیمت صدور، مبلغی است که برای خرید یک واحد می‌پردازید و کارمزد صدور در آن لحاظ شده است. قیمت ابطال، مبلغی است که هنگام فروش یک واحد دریافت می‌کنید. قیمت آماری هم ارزش هر واحد بدون کسر هزینه‌های ابطال است و فقط برای گزارش عملکرد استفاده می‌شود.

فاصله‌ی قیمت صدور و ابطال در این روزها حدود ۱٬۴۵۰ ریال برای هر واحد بوده است، یعنی کمتر از ۰٫۱۵ درصد. این فاصله هزینه‌ی واقعی یک بار خرید و فروش است. اگر پول را برای مدت خیلی کوتاه، مثلا چند روز، در صندوق بگذارید، سود همین چند روز ممکن است فقط همین فاصله را جبران کند.

کل دارایی صندوق در ۱۹ آبان حدود ۸۷۵ هزار میلیارد ریال یا ۸۷٫۵ همت بوده است. همت یعنی هزار میلیارد تومان. تعداد کل واحدهای صادرشده هم حدود ۸۵۸ میلیون واحد است.

نحوه خرید و فروش صندوق لوتوس پارسیان

این صندوق را نمی‌توانید از سامانه‌ی معاملاتی کارگزاری بخرید. خرید و فروش آن از راه سامانه‌ی آنلاین خود مدیر صندوق یا اپلیکیشن همراه بانک پارسیان انجام می‌شود. مراحل کلی این است:

گام اول: احراز هویت در سجام

سجام سامانه‌ی جامع اطلاعات مشتریان بازار سرمایه است. هر کسی که بخواهد در صندوق یا سهام سرمایه‌گذاری کند، باید یک بار در این سامانه ثبت‌نام و احراز هویت کند. اگر قبلا برای خرید سهام یا سهام عدالت در سجام احراز هویت کرده‌اید، لازم نیست این کار را تکرار کنید.

گام دوم: ثبت‌نام در سامانه‌ی سرمایه‌گذاری لوتوس

با کد ملی و شماره‌ی همراهی که در سجام ثبت کرده‌اید وارد مرکز سرمایه‌گذاری آنلاین لوتوس شوید. شماره‌ی شبای حسابی که می‌خواهید وجه ابطال و سود به آن واریز شود، باید به نام خودتان باشد.

گام سوم: درخواست صدور

مبلغ مورد نظر را وارد کنید و از درگاه بانکی بپردازید. واحدها با قیمت صدور روزی که درخواست در آن ثبت و تایید شده صادر می‌شود. ساعت پذیرش درخواست در هر روز کاری در سامانه نوشته شده و درخواستی که بعد از آن ساعت برسد، با قیمت روز کاری بعد حساب می‌شود.

گام چهارم: درخواست ابطال

برای فروش، تعداد واحد یا مبلغ مورد نظر را وارد کنید و درخواست ابطال بدهید. وجه با قیمت ابطال روز ثبت درخواست حساب و پس از مهلتی که امیدنامه تعیین کرده، به حساب بانکی شما واریز می‌شود. این مهلت در صندوق‌های درآمد ثابت معمولا چند روز کاری است.

اگر ترجیح می‌دهید همه‌ی سرمایه‌گذاری‌های بورسی‌تان را در یک حساب کارگزاری ببینید، صندوق‌های درآمد ثابت قابل معامله گزینه‌ی دیگر هستند. معرفی کارگزاری‌ها و سامانه‌های معاملاتی‌شان در صفحه‌ی کارگزاری پارسیان و صفحه‌ی کارگزاری مفید آمده است.

لوتوس پارسیان در برابر صندوق‌های درآمد ثابت قابل معامله

صندوق‌های درآمد ثابت در ایران دو شکل اصلی دارند. لوتوس از نوع صدور و ابطالی است و افران و یاقوت آگاه از نوع قابل معامله در بورس (ETF). هر دو گروه دارایی مشابهی دارند، ولی تجربه‌ی سرمایه‌گذار در آن‌ها فرق می‌کند.

در صندوق قابل معامله، قیمت هر واحد در بازار تعیین می‌شود و ممکن است چند صدم درصد بالاتر یا پایین‌تر از NAV باشد. در عوض، فروش آن مثل فروش سهم است و پول معمولا یک روز کاری بعد در حساب کارگزاری آزاد می‌شود. در صندوق صدور و ابطالی، قیمت دقیقا NAV است، ولی پول ابطال طبق زمان‌بندی امیدنامه می‌رسد. اگر سود دوره‌ای برای شما مهم است، صندوق صدور و ابطالی با تقسیم سود همین را فراهم می‌کند و اگر می‌خواهید سود دوباره سرمایه‌گذاری شود، صندوق قابل معامله‌ی انباشتی این کار را خودکار انجام می‌دهد.

فرق لوتوس پارسیان با پیروزان پارسیان

پیروزان پارسیان هم یک صندوق درآمد ثابت صدور و ابطالی است و همان شرکت تامین سرمایه آن را اداره می‌کند. به همین دلیل بسیاری از سرمایه‌گذاران این دو را با هم اشتباه می‌گیرند. تفاوت‌های اصلی آن‌ها در آبان ۱۴۰۵ این است:

هر دو صندوق متولی یکسان دارند، یعنی موسسه حسابرسی هوشیار ممیز. تفاوت اصلی در ترکیب دارایی است: پیروزان سهم بیشتری از اوراق دارد و لوتوس سهم بیشتری از سپرده. عددهای این جدول از گزارش ۲۱ آبان ۱۴۰۵ آمده و ترکیب دارایی هر دو صندوق در طول سال تغییر می‌کند.

ریسک‌های سرمایه‌گذاری در این صندوق

صندوق‌های درآمد ثابت از کم‌ریسک‌ترین گروه‌های صندوق در ایران‌اند، ولی بدون ریسک نیستند. پیش از سرمایه‌گذاری این چند مورد را در نظر بگیرید:

• ریسک تورم: اگر نرخ تورم از بازده صندوق بالاتر باشد، قدرت خرید پول شما کم می‌شود، حتی اگر عدد موجودی حساب بالا برود. درس نرخ بهره واقعی نشان می‌دهد این فاصله چطور حساب می‌شود.
• ریسک تغییر نرخ سود: اگر نرخ سود بانکی و اوراق پایین بیاید، بازده صندوق در ماه‌های بعد کمتر می‌شود.
• ریسک نکول اوراق: اگر ناشر یکی از اوراق شرکتی نتواند سود یا اصل آن را بپردازد، بخشی از دارایی صندوق آسیب می‌بیند. سهم اوراق دولتی و ضمانت بانکی این ریسک را کم می‌کند.
• ریسک تاخیر در ابطال: در روزهایی که درخواست ابطال زیاد است، ضامن نقدشوندگی وارد عمل می‌شود. مهلت پرداخت در امیدنامه آمده و ممکن است در شرایط خاص به سقف آن برسد.
• ریسک بخش سهام: حدود ۳٫۶ درصد دارایی در سهام است و نوسان بورس، اثر کوچکی روی قیمت واحد دارد.

خطاهای رایج سرمایه‌گذاران در صندوق‌های درآمد ثابت

• مقایسه‌ی بازده از دو منبع با دو روش متفاوت. یک منبع سود تقسیم‌شده را حساب می‌کند و دیگری نه. نتیجه، دو عدد متفاوت برای یک صندوق است.
• ابطال در روز بعد از تقسیم سود و فکر کردن به زیان. افت قیمت واحد در آن روز، همان سودی است که قبلا به حساب شما رفته است.
• خرید و فروش پشت سر هم برای چند روز. فاصله‌ی قیمت صدور و ابطال، سود چند روز را می‌برد.
• اشتباه گرفتن لوتوس پارسیان با صندوق طلای لوتوس. صندوق طلای لوتوس دارایی‌اش گواهی سپرده‌ی طلا و سکه است و نوسانی شبیه قیمت طلای ۱۸ عیار دارد، در حالی که دارایی صندوق درآمد ثابت در سپرده و اوراق است.
• نخواندن امیدنامه. زمان واریز سود، ساعت پذیرش درخواست و کارمزدها همه در امیدنامه آمده‌اند.

اگر به جای درآمد ثابت دنبال صندوقی هستید که با قیمت طلا حرکت کند، صفحه‌ی صندوق طلای کهربا یک نمونه از صندوق‌های طلای بورسی را با همین جزئیات بررسی کرده است. فهرست همه‌ی صندوق‌ها به تفکیک نوع هم در صفحه‌ی صندوق‌های سرمایه‌گذاری آمده است. برای مقایسه‌ی صندوق طلا با خرید آنلاین طلا هم می‌توانید پلتفرم‌های خرید طلای آنلاین را ببینید.

جمع‌بندی

لوتوس پارسیان صندوق درآمد ثابت صدور و ابطالی با ۸۷٫۵ همت دارایی است که از ۱۳۹۱ فعالیت می‌کند. حدود ۸۷ درصد دارایی آن در سپرده‌ی بانکی و اوراق با درآمد ثابت است، بانک پارسیان ضامن نقدشوندگی آن است و سودش به‌صورت دوره‌ای پرداخت می‌شود. بازده یک ساله‌ی آن تا ۱۹ آبان ۱۴۰۵، ۲۳٫۷۴ درصد بوده که از دو صندوق درآمد ثابت قابل معامله‌ی افران و یاقوت آگاه کمتر است. خرید و فروش آن از راه سامانه‌ی مدیر صندوق یا همراه بانک پارسیان انجام می‌شود، نه از سامانه‌ی کارگزاری. انتخاب میان این صندوق و گزینه‌های دیگر به نیاز شما به سود دوره‌ای، افق زمانی سرمایه‌گذاری و میزان تحمل نوسان بستگی دارد.