بسیاری از ربات‌های معامله‌گر که نمودار سودشان ماه‌ها بدون افت بالا می‌رود، با یک قاعده‌ی ساده کار می‌کنند: بعد از هر ضرر، حجم معامله‌ی بعدی دو برابر می‌شود. این روش مارتینگل نام دارد و اولین سود، همه‌ی ضررهای قبلی را جبران می‌کند. در این درس سطح متوسط چهار قدم اجرا، حساب دقیق ریسک روی یک حساب فارکس، چهار محدودیتی که این روش را می‌شکند و سه جایگزین کم‌خطرتر را می‌بینیم. با اسمارت اف ایکس همراه باشید.
مارتینگل چیست؟
مارتینگل (Martingale) یک روش مدیریت حجم است که در آن معامله‌گر پس از هر معامله‌ی ضررده، حجم معامله‌ی بعدی را دو برابر می‌کند و پس از اولین سود به حجم پایه برمی‌گردد. این روش درباره‌ی نقطه‌ی ورود چیزی نمی‌گوید و فقط اندازه‌ی معامله را تعیین می‌کند.
ریشه‌ی آن به بازی‌های شرط‌بندی قرن هجدهم فرانسه برمی‌گردد، جایی که بازیکن روی شیر یا خط پس از هر باخت مبلغ را دو برابر می‌کرد. در فارکس همین منطق روی لات پیاده می‌شود. اگر با واحد حجم آشنا نیستید، درس لوریج در فارکس رابطه‌ی حجم، اهرم و مارجین را توضیح داده است.
مارتینگل فقط شکل توزیع سود و ضرر را عوض می‌کند و نرخ برد استراتژی همان می‌ماند: سودهای کوچک پرتعداد در برابر یک ضرر بسیار بزرگ.
استراتژی مارتینگل چطور کار می‌کند؟
اجرای کلاسیک استراتژی مارتینگل چهار قدم دارد و حد سود و حد ضرر در همه‌ی پله‌ها فاصله‌ی برابر دارند.
- انتخاب حجم پایه. کوچک‌ترین حجمی که حساب اجازه می‌دهد، مثلا ۰٫۰۱ یا ۰٫۱ لات.
- باز کردن معامله با حد سود و حد ضرر برابر. مثلا ۲۰ پیپ در هر دو طرف.
- دو برابر کردن حجم پس از ضرر. معامله‌ی بعدی با همان فاصله‌ها و حجم دو برابر باز می‌شود.
- بازگشت به حجم پایه پس از سود. با اولین معامله‌ی سودده، چرخه تمام می‌شود و همه چیز از قدم اول شروع می‌شود.
نتیجه‌ی هر چرخه‌ی موفق همیشه برابر با سود یک معامله با حجم پایه است، چه در پله‌ی اول به سود برسد و چه در پله‌ی ششم.
مثال عددی مارتینگل در فارکس
فرض کنید روی یورو به دلار با حجم پایه‌ی ۰٫۱ لات و حد ضرر ۲۰ پیپ معامله می‌کنید. ارزش هر پیپ برای این حجم یک دلار است، پس ضرر پله‌ی اول ۲۰ دلار می‌شود.
| پله | حجم | ضرر همان پله | مجموع ضرر تا این پله |
|---|---|---|---|
| ۱ | ۰٫۱ لات | ۲۰ دلار | ۲۰ دلار |
| ۲ | ۰٫۲ لات | ۴۰ دلار | ۶۰ دلار |
| ۳ | ۰٫۴ لات | ۸۰ دلار | ۱۴۰ دلار |
| ۴ | ۰٫۸ لات | ۱۶۰ دلار | ۳۰۰ دلار |
| ۵ | ۱٫۶ لات | ۳۲۰ دلار | ۶۲۰ دلار |
| ۶ | ۳٫۲ لات | ۶۴۰ دلار | ۱٬۲۶۰ دلار |
| ۷ | ۶٫۴ لات | ۱٬۲۸۰ دلار | ۲٬۵۴۰ دلار |
اگر پله‌ی پنجم به سود برسد، ۳۲۰ دلار سود می‌کنید و ۳۰۰ دلار ضرر چهار پله‌ی قبل جبران می‌شود. حاصل کل چرخه ۲۰ دلار است. یعنی در پله‌ی هفتم، ۱٬۲۸۰ دلار را به خطر می‌اندازید تا در نهایت ۲۰ دلار سود کنید.
نسبت این دو عدد در درس نسبت ریسک به ریوارد معنا پیدا می‌کند: در مارتینگل این نسبت با هر پله بدتر می‌شود.
چرا مارتینگل روی کاغذ همیشه برنده است؟
استدلال طرفداران ساده است: هیچ رشته‌ای از ضرر تا ابد ادامه پیدا نمی‌کند، پس دیر یا زود یک سود از راه می‌رسد و حساب را به مثبت برمی‌گرداند. این استدلال از نظر ریاضی درست است، به شرط اینکه دو فرض برقرار باشد.
فرض اول، سرمایه‌ی بی‌پایان. معامله‌گر باید بتواند هر پله‌ای را که لازم شد باز کند. با حجم پایه‌ی ۰٫۱ لات، پله‌ی دهم ۵۱٫۲ لات است.
فرض دوم، نبود سقف حجم. بازار یا بروکر نباید هیچ محدودیتی برای اندازه‌ی معامله بگذارد.
هیچ‌کدام از این دو فرض در حساب واقعی برقرار نیست. با سرمایه‌ی محدود، امید ریاضی مارتینگل با امید ریاضی همان استراتژی بدون مارتینگل برابر می‌ماند و فقط زمان رسیدن ضرر بزرگ عقب می‌افتد.
احتمال ضررهای پیاپی در مارتینگل
بیشتر معامله‌گران احتمال یک رشته‌ی ضرر را با یک ضرب ساده حساب می‌کنند. با نرخ برد ۵۰ درصد، احتمال هفت ضرر پشت سر هم ۰٫۸ درصد است و همین عدد کوچک، حس امنیت می‌سازد.
پرسش درست چیز دیگری است: در ۵۰۰ معامله، احتمال اینکه دست‌کم یک بار هفت ضرر پیاپی ببینید چقدر است؟ پاسخ حدود ۸۶ درصد است. برای هشت ضرر این عدد ۶۲ درصد و برای ده ضرر ۲۱ درصد می‌شود.
رباتی که روزی ده معامله باز می‌کند، در کمتر از سه ماه به ۵۰۰ معامله می‌رسد. روش برآورد این رشته‌ها برای هر نرخ برد دلخواه در درس شبیه‌سازی مونت کارلو آمده است.
چهار محدودیتی که مارتینگل را می‌شکند
سرمایه و مارجین. با اهرم ۱:۱۰۰، معامله‌ی ۶٫۴ لاتی روی یورو به دلار حدود ۷٬۰۰۰ دلار مارجین می‌خواهد. حساب ۳٬۰۰۰ دلاری پیش از رسیدن به این پله بسته می‌شود. سازوکار این بسته شدن اجباری در درس مارجین کال و استاپ اوت توضیح داده شده است.
سقف حجم بروکر. هر نماد بیشینه‌ی حجم برای یک سفارش و برای مجموع موقعیت‌های باز دارد. وقتی پله‌ی بعدی از این سقف بزرگ‌تر شود، چرخه نیمه‌کاره می‌ماند و ضرر انباشته جبران نمی‌شود.
اسپرد و کمیسیون. هزینه‌ی معامله با حجم رشد می‌کند. در پله‌ی هفتم مثال بالا، یک پیپ اسپرد ۶۴ دلار هزینه دارد، یعنی بیش از سه برابر سود کل چرخه.
فشار روانی. باز کردن معامله‌ای ۳۲ برابر حجم اول پس از پنج ضرر، برای بیشتر آدم‌ها شدنی نیست. معامله‌گر درست در پله‌ای که روش به آن نیاز دارد، دست نگه می‌دارد. این رفتار در درس روانشناسی معامله‌گری بررسی شده است.
تفاوت مارتینگل و آنتی مارتینگل
آنتی مارتینگل (Anti-Martingale) همان قاعده را وارونه اجرا می‌کند: حجم پس از سود بزرگ می‌شود و پس از ضرر به پایه برمی‌گردد.
| ویژگی | مارتینگل | آنتی مارتینگل |
|---|---|---|
| زمان افزایش حجم | بعد از ضرر | بعد از سود |
| بزرگ‌ترین حجم | در بدترین دوره‌ی حساب | در بهترین دوره‌ی حساب |
| شکل سود | سودهای کوچک و پرتعداد | چند سود بزرگ |
| شکل ضرر | یک ضرر بسیار بزرگ | ضررهای کوچک و پرتعداد |
| بازار مناسب | رفت‌وبرگشتی | رونددار |
در روش وارونه، معامله‌گر با پول سود ریسک می‌کند و بدترین نتیجه‌ی یک چرخه از دست رفتن همان سود است. بیشتر روش‌های حرفه‌ای تعیین حجم، از جمله معیار کلی، به همین خانواده نزدیک‌ترند.
مارتینگل در ربات‌های معامله‌گر
اکسپرت (Expert Advisor) برنامه‌ای است که داخل متاتریدر به جای معامله‌گر سفارش باز و بسته می‌کند. بخش بزرگی از اکسپرت‌های رایگان و ارزان بازار، مارتینگل را زیر نام‌های دیگری مثل «بازیابی ضرر» یا «مدیریت هوشمند حجم» اجرا می‌کنند.
دلیل محبوبیتشان نمودار موجودی است. خط سود ماه‌ها صاف و بدون افت بالا می‌رود، چون هر ضرر با پله‌ی بعدی پوشانده می‌شود. ضرر اصلی فقط یک بار دیده می‌شود و معمولا همان یک بار حساب را تمام می‌کند.
سه نشانه در گزارش یک ربات، استفاده از مارتینگل را لو می‌دهد:
- نرخ برد بالای ۹۰ درصد همراه با میانگین ضرر چند برابر میانگین سود.
- حجم معامله‌هایی که در تاریخچه پشت سر هم دو برابر شده‌اند.
- فاصله‌ی زیاد میان خط موجودی و خط اکوییتی در دوره‌های ضرر.
روش خواندن این گزارش‌ها در درس بک تست و مزیت معاملاتی و معیار اصلی سنجش افت حساب در درس حداکثر افت سرمایه آمده است.
مارتینگل و معامله شبکه‌ای
نسخه‌ی رایج‌تر مارتینگل در فارکس، حد ضرر ندارد. معامله‌گر موقعیت ضررده را نمی‌بندد و هر بار که قیمت مثلا ۲۰ پیپ دیگر خلاف جهت رفت، یک موقعیت تازه با حجم بزرگ‌تر در همان جهت اضافه می‌کند. به این روش میانگین کم کردن یا معامله‌ی شبکه‌ای (Grid) می‌گویند.
با هر پله، قیمت میانگین ورود به قیمت بازار نزدیک‌تر می‌شود و یک برگشت کوچک برای بستن همه‌ی موقعیت‌ها با سود کافی است. این نسخه در بازار رفت‌وبرگشتی خوب کار می‌کند و در یک روند قوی و یک‌طرفه، همه‌ی موقعیت‌ها هم‌زمان در ضرر می‌مانند.
تشخیص اینکه بازار در کدام حالت قرار دارد، موضوع درس رژیم بازار است.
مارتینگل در حساب پراپ
پراپ فرم شرکتی است که سرمایه‌ی خودش را در اختیار معامله‌گر می‌گذارد و در برابر آن، سقف افت روزانه و سقف افت کل تعیین می‌کند. بسیاری از این شرکت‌ها مارتینگل را در قوانین خود ممنوع کرده‌اند و بقیه با همان سقف افت، عملا جلوی آن را می‌گیرند.
با سقف افت روزانه‌ی ۵ درصد روی حساب ۱۰٬۰۰۰ دلاری، مجموع ضرر مجاز در یک روز ۵۰۰ دلار است. در مثال این درس، چرخه در پله‌ی پنجم با ۶۲۰ دلار ضرر از این سقف رد می‌شود. قوانین رایج این شرکت‌ها در راهنمای پراپ تریدینگ آمده است.
سه جایگزین کم‌خطرتر برای مارتینگل
- ریسک درصدی ثابت. در هر معامله یک درصد از موجودی فعلی را به خطر بیندازید. پس از هر ضرر موجودی کمتر می‌شود و حجم معامله‌ی بعدی خودبه‌خود کوچک‌تر. روش محاسبه در درس مدیریت ریسک و حد ضرر آمده است.
- آنتی مارتینگل. حجم را فقط پس از سود و با بخشی از همان سود بزرگ کنید.
- مارتینگل سقف‌دار. اگر اصرار به این روش دارید، حداکثر سه پله، ضریب ۱٫۵ به جای ۲ و یک سقف ضرر نوشته‌شده برای کل چرخه بگذارید. با این سه قید، بدترین نتیجه از پیش معلوم است.
هر روشی را که انتخاب کردید، پیش از حساب واقعی روی داده‌ی گذشته امتحان کنید. شبیه‌ساز معامله اسمارت اف ایکس این کار را با قیمت واقعی و بدون ریسک ممکن می‌کند.
چه زمانی مارتینگل بیشترین آسیب را می‌زند؟
سه موقعیت، رشته‌ی ضرر را طولانی‌تر از حالت عادی می‌کند.
انتشار خبرهای مهم. قیمت در چند دقیقه ده‌ها پیپ یک‌طرفه حرکت می‌کند و چند پله پشت سر هم ضرر می‌دهد.
شروع یک روند تازه. رباتی که خلاف روند حجم اضافه می‌کند، در هفته‌ی اول یک روند قوی بیشترین ضرر را می‌بیند.
شکاف قیمتی آخر هفته. بازار دوشنبه با فاصله باز می‌شود و حد ضرر در قیمتی بدتر از عدد تعیین‌شده اجرا می‌شود.
نکات کلیدی این درس
- مارتینگل روش تعیین حجم است و درباره‌ی نقطه‌ی ورود چیزی نمی‌گوید.
- سود هر چرخه ثابت و برابر با سود حجم پایه است و ریسک با هر پله دو برابر می‌شود.
- هفت ضرر پیاپی در ۵۰۰ معامله با نرخ برد ۵۰ درصد، حدود ۸۶ درصد احتمال دارد.
- مارجین، سقف حجم بروکر، هزینه‌ی معامله و فشار روانی چهار محدودیت اصلی‌اند.
- ریسک درصدی ثابت و آنتی مارتینگل، اندازه‌ی ضرر را پیش از ورود مشخص می‌کنند.
اسمارت اف ایکس؛ مرجع مقایسه و انتخاب بهترین خدمات مالی
اسمارت اف ایکس همراه هوشمند شما در مسیر معامله‌گری است؛ ما ابزار، دانش و تحلیل‌های پیشرفته را در اختیار شما می‌گذاریم تا با اطمینان و هوشمندی، تصمیمات سرمایه‌گذاری بهتر و به‌روزتری بگیرید.
برخی از مزایای همکاری با اسمارت اف ایکس شامل موارد زیر است:
- بررسی بی‌طرفانه: بروکرها و بسترهای معاملاتی را بر اساس واقعیت‌ها و بدون جانبداری بررسی می‌کنیم تا انتخاب آگاهانه‌ای داشته باشید.
- رشد سواد مالی: محتوای آموزشی و تحلیلی جامع تهیه می‌کنیم تا مهارت‌های لازم برای فعالیت موفق در بازارهای مالی را کسب کنید.
- تهیه مقالات جدید: با تمرکز بر دانش روز، مقالات آموزشی و تحلیلی به‌روز منتشر می‌کنیم.
- پایبندی به اصل شفافیت: نظرات و بازخوردهای کاربران را بدون حذف یا ویرایش منتشر می‌کنیم.
💬 اگر سوالی دارید یا نیاز به راهنمایی دارید، می‌توانید از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید:
- تلگرام پشتیبانی: smartfxsupport
- ایمیل پشتیبانی: support@smartfxac.com
جمع‌بندی
مارتینگل ضررهای کوچک را پنهان می‌کند و آن‌ها را به یک ضرر بزرگ در آینده تبدیل می‌کند. تا وقتی رشته‌ی ضرر کوتاه بماند، حساب آرام رشد می‌کند و با اولین رشته‌ی بلند، سود چند ماه یک‌جا از دست می‌رود. برای تمرین، جدول پله‌ها را با حجم پایه و حد ضرر خودتان بنویسید و ببینید حساب شما تا کدام پله دوام می‌آورد. همین عدد را با جدول احتمال ضررهای پیاپی مقایسه کنید.
سوالات متداول درباره مارتینگل
۵ سوالآیا مارتینگل در فارکس سودده است؟
در کوتاه‌مدت اغلب بله و در بلندمدت خیر. این روش امید ریاضی استراتژی را تغییر نمی‌دهد و با سرمایه‌ی محدود، دیر یا زود به رشته‌ی ضرری می‌رسد که حساب تحملش را ندارد.
برای مارتینگل چقدر سرمایه لازم است؟
با حجم پایه‌ی ۰٫۱ لات و حد ضرر ۲۰ پیپ، تحمل هفت ضرر پیاپی ۲٬۵۴۰ دلار ضرر نقدی و حدود ۷٬۰۰۰ دلار مارجین آزاد می‌خواهد. هر پله‌ی اضافه این عددها را دو برابر می‌کند.
فرق مارتینگل با میانگین کم کردن چیست؟
در مارتینگل کلاسیک هر معامله با حد ضرر بسته می‌شود و معامله‌ی بعدی با حجم دو برابر باز می‌شود. در میانگین کم کردن، معامله‌گر موقعیت ضررده را نمی‌بندد و موقعیت تازه‌ای به آن اضافه می‌کند.
آیا پراپ فرم‌ها مارتینگل را قبول می‌کنند؟
بسیاری از آن‌ها صریح ممنوعش کرده‌اند. در بقیه هم سقف افت روزانه و کل، چرخه را پیش از پله‌های بالا متوقف می‌کند.
آنتی مارتینگل بهتر است یا مارتینگل؟
از نظر کنترل ریسک، آنتی مارتینگل. در این روش بزرگ‌ترین حجم در دوره‌ی سود باز می‌شود و بدترین نتیجه‌ی هر چرخه از دست رفتن سود همان چرخه است.
