دی سنترالند چیست؟ | متاورس ۹۰ هزار زمینی و ارز MANA

فرض کنید در یک شهرک تازه‌ساز خانه دارید و هر ماه با همسایه‌ها جلسه می‌گذارید تا درباره پارک و خیابان‌ها تصمیم بگیرید. حالا همین شهرک را در فضای مجازی تصور کنید که هر قطعه زمینش سند دیجیتال دارد و رای ساکنانش روی بلاکچین ثبت می‌شود. دی سنترالند همین شهر مجازی است. در این درس از اسمارت اف ایکس با سازندگان پروژه، زمین‌های LAND، ارز MANA و سوزاندن آن، اپ موبایل سال ۲۰۲۶، خرید، کیف پول و ریسک‌های این متاورس آشنا می‌شوید.

دی سنترالند چیست و چه مشکلی را حل می‌کند؟

دی سنترالند (Decentraland) یک متاورس است. متاورس فضای مجازی سه‌بعدی است که هر کاربر با یک شخصیت دیجیتال یا آواتار وارد آن می‌شود، در آن قدم می‌زند، در رویدادها شرکت می‌کند و با بقیه حرف می‌زند. اگر با پایه‌های این حوزه آشنا نیستید، درس ارز دیجیتال چیست را اول بخوانید.

مسئله‌ای که این پروژه سراغش رفت، مالکیت دارایی‌های دیجیتال است. در بازی‌ها و شبکه‌های اجتماعی معمولی، شرکت سازنده صاحب همه چیز است و می‌تواند قوانین را یک‌شبه عوض کند. در این متاورس هر قطعه زمین و هر لباس آواتار یک NFT است. NFT توکن یکتایی است که مالکیت یک دارایی دیجیتال را روی بلاکچین ثبت می‌کند، پس دارنده واقعا صاحب آن است و می‌تواند آن را بفروشد.

۵ دلار کش‌بک از هر معاملهعضویت رایگان اسمارت پلاس،
به‌همراه تحلیل و پلن روزانه.بونوس تا ۱۰۰٪تحلیل روزانه ۱۸ نمادبدون هزینهفعال‌سازی رایگان

بخش دوم ماجرا اداره جمعی است. قوانین و بودجه این دنیا از راه یک DAO تعیین می‌شود. DAO سازمانی است که تصمیم‌هایش با رای دارندگان توکن گرفته می‌شود، بدون مدیرعاملی که حرف آخر را بزند. ارز MANA پول رایج این دنیاست و روی اتریوم ساخته شده است.

دی سنترالند متاورسی است که زمین‌ها و آیتم‌هایش NFT هستند و قوانینش با رای دارندگان MANA و LAND تعیین می‌شود.

سازنده دی سنترالند کیست و این پروژه مال کجاست؟

دی سنترالند را دو برنامه‌نویس آرژانتینی به نام‌های آری میلیچ (Ari Meilich) و استبان اوردانو (Esteban Ordano) ساختند. کار در سال ۲۰۱۵ با یک آزمایش ساده شروع شد: یک نقشه دوبعدی که هر پیکسل آن صاحب داشت. کم‌کم این ایده به یک فضای سه‌بعدی کامل تبدیل شد.

در اوت ۲۰۱۷ پروژه با فروش اولیه توکن یا ICO حدود ۲۶ میلیون دلار جمع کرد. ICO یعنی فروش توکن به عموم پیش از راه افتادن محصول. نسخه عمومی متاورس در فوریه ۲۰۲۰ در مرورگر باز شد. پس جواب کوتاه پرسش «این پروژه مال کجاست» این است: ریشه آن آرژانتینی است و امروز بنیاد غیرانتفاعی Decentraland Foundation توسعه نرم‌افزار را پیش می‌برد و DAO تصمیم‌های اصلی را می‌گیرد.

تبلیغبروکر جی تی سی (GTCFX)بونوس ۱۰۰٪ روی اولین واریز۵ دلار کش‌بک به‌ازای هر لاتپشتیبانی فارسی و واریز ریالیدارای مجوز FCA و ASICثبت‌نام در GTCثبت‌نام

متاورس دی سنترالند چطور کار می‌کند؟

نقشه اصلی این دنیا که به آن Genesis City می‌گویند، ۹۰٬۶۰۱ قطعه زمین دارد. هر قطعه یک LAND است؛ یعنی یک NFT با استاندارد ERC-721 روی اتریوم. تعداد این قطعه‌ها ثابت است. صاحب زمین می‌تواند روی آن ساختمان، گالری یا بازی کوچک بسازد. چند قطعه کنار هم یک Estate می‌سازند. بخشی از نقشه هم خیابان و میدان عمومی است که فروشی نیست.

ورود به این دنیا امروز از چند راه ممکن است:

• نسخه دسکتاپ: از اکتبر ۲۰۲۴ برنامه تازه‌ای با موتور Unity برای ویندوز و مک جای نسخه مرورگری را گرفت.
• موبایل: در ۳۱ مارس ۲۰۲۶ نسخه اندروید در گوگل پلی و نسخه فروشگاه اپیک گیمز عرضه شد و چند هفته بعد نسخه iOS هم در اپ استور آمد.
• مهمان: برای گشت زدن لازم نیست کیف پول داشته باشید؛ کیف پول فقط برای خرید و رای لازم است.

بخش مالی پروژه شفاف است. صفحه شفافیت DAO در ۱۷ آبان ۱۴۰۵ حدود ۴۵٫۵ میلیون MANA و مقداری اتر و استیبل کوین را در خزانه نشان می‌داد. خزانه DAO از کارمزد بازار آیتم‌ها روی پالیگان تغذیه می‌شود و با رای‌گیری به پروژه‌های جامعه بودجه می‌دهد. رای‌گیری‌ها روی سامانه Snapshot انجام می‌شود و وزن رای هر نفر به مقدار MANA و تعداد زمین‌ها و نام‌هایش بستگی دارد.

اجرای خود فضای سه‌بعدی روی سرورهای معمولی انجام می‌شود و فقط مالکیت، معامله‌ها و رای‌ها روی بلاکچین ثبت می‌شود. بخشی از معامله‌های آیتم روی پالیگان انجام می‌شود که کارمزد کمتری از اتریوم دارد. درس بلاکچین لایه ۲ این شبکه‌ها را ساده توضیح می‌دهد.

کاربردهای ارز دی سنترالند

ارز MANA در چند کار مشخص استفاده می‌شود:

• خرید زمین: بهای LAND و Estate در بازار رسمی پروژه با MANA پرداخت می‌شود.
• پوشاک و آیتم: لباس‌ها و حرکت‌های آواتار که طراحان می‌سازند، با این توکن خرید و فروش می‌شود.
• نام اختصاصی: هر کاربر می‌تواند یک نام یکتا بگیرد که به شکل NFT ثبت می‌شود. برای این کار ۱۰۰ MANA سوزانده می‌شود.
• حاکمیت: دارندگان MANA در رای‌گیری‌های DAO شرکت می‌کنند و درباره بودجه و قوانین نظر می‌دهند.

رویدادهای بزرگ هم بخشی از زندگی این دنیاست. هفته مد متاورس (Metaverse Fashion Week) از سال ۲۰۲۲ هر سال در این فضا برگزار شده و برندهای پوشاک در آن شرکت کرده‌اند.

تبلیغبروکر ایکس چیف (XChief)حساب سنت با کمترین سرمایهحداقل واریز ۱۰ دلاراحراز هویت ایرانی و پشتیبانی فارسیکپی ترید و ربات مجازثبت‌نام در ایکس چیفثبت‌نام

توکنومیکس ارز دی سنترالند

در توکنومیکس (Tokenomics) این پروژه، عرضه اولیه MANA حدود ۲٫۸ میلیارد واحد بود. ۴۰ درصد آن در فروش اولیه ۲۰۱۷ عرضه شد، ۲۰ درصد برای جامعه و تشویق کاربران، ۲۰ درصد برای تیم و بنیان‌گذاران و ۲۰ درصد برای بنیاد کنار گذاشته شد. توکن تازه‌ای هم بیشتر از این ساخته نمی‌شود.

ویژگی مهم این توکن سوزاندن است. سوزاندن یعنی فرستادن توکن به آدرسی که هیچ‌کس به آن دسترسی ندارد، پس آن مقدار برای همیشه از گردش خارج می‌شود. در حراج‌های زمین سال‌های ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ بیش از ۶۰۰ میلیون MANA به همین شکل سوزانده شد. ثبت نام و بخشی از کارمزد معامله‌ها روی اتریوم هم سوزاندن به همراه دارد. به همین دلیل عرضه فعلی حدود ۲٫۱۹ میلیارد است.

در سال ۲۰۲۶ تقریبا همه این عرضه در گردش است، پس آزادسازی بزرگ برنامه‌ریزی‌شده‌ای در راه نیست. طبق صفحه شفافیت DAO، حدود ۴۵٫۵ میلیون MANA در آبان ۱۴۰۵ در خزانه بود. برای فهم بهتر این مفاهیم، درس توکنومیکس چیست را بخوانید.

آیا دی سنترالند کلاهبرداری است؟ اعتبار با داده

این پروژه از ۲۰۲۰ محصول قابل استفاده دارد، کد آن منبع باز است و خزانه‌اش عمومی است. با این حال چند موضوع روی اعتبار آن اثر گذاشته است.

در ژوئن ۲۰۲۳ کمیسیون بورس آمریکا (SEC) در شکایت علیه بایننس، MANA را در کنار چند توکن دیگر جزو اوراق بهادار نام برد. خود پروژه طرف این پرونده نبود و SEC در سال ۲۰۲۵ این شکایت را کنار گذاشت، بی‌آنکه دادگاه درباره وضعیت MANA حکمی بدهد.

نقد اصلی منتقدان، کم بودن کاربران فعال است. در سال ۲۰۲۲ گزارش‌هایی منتشر شد که تعداد بازدیدکنندگان روزانه را بسیار کمتر از تصور عمومی نشان می‌داد و قیمت زمین‌ها هم از اوج سال ۲۰۲۱ فاصله زیادی گرفت. کلاهبرداری‌های رایج درباره این متاورس هم سایت‌های جعلی بازار و ایردراپ (توزیع رایگان توکن) هستند که عبارت بازیابی کیف پول را می‌خواهند. توکن‌های جعلی هم‌نام را با آدرس قرارداد رسمی مقایسه کنید. درس روش‌های کلاهبرداری ارز دیجیتال نشانه‌های آن‌ها را توضیح می‌دهد.

آینده دی سنترالند؛ عوامل اثرگذار

مسیر پیش روی این پروژه به چند عامل بستگی دارد:

• کاربران موبایل: عرضه اپ اندروید و iOS در ۲۰۲۶ دسترسی را ساده‌تر کرده و باید دید چند نفر واقعا می‌مانند.
• برنامه‌های DAO: نحوه خرج کردن خزانه روی کیفیت محتوا و رویدادها اثر مستقیم دارد.
• رقابت: بازی‌های بزرگ غیر بلاکچینی مثل Roblox و Fortnite همان مخاطب را جذب می‌کنند.
• بازار کلی: حال بازار در چرخه بازار کریپتو روی همه توکن‌های متاورس اثر دارد.

هیچ عدد قیمتی را نمی‌شود با اطمینان پیش‌بینی کرد.

خرید دی سنترالند از کجا؟

ارز MANA در ۱۷ آبان ۱۴۰۵ در صرافی والکس بازار تومانی و تتری داشت. پیش از خرید از نوبیتکس یا هر صرافی ایرانی دیگر، فهرست بازارهایش را ببینید. در صرافی‌های خارجی مثل بایننس و کوکوین هم این توکن معامله می‌شود. مقایسه صرافی‌ها در صفحه صرافی‌های ارز دیجیتال آمده و مراحل کلی را در راهنمای خرید ارز دیجیتال می‌خوانید.

بعضی صرافی‌های خارجی دسترسی کاربران ایرانی را محدود می‌کنند.

هنگام برداشت، شبکه را با دقت انتخاب کنید. MANA هم روی اتریوم (ERC20) و هم روی پالیگان وجود دارد و آدرس هر دو با 0x شروع می‌شود. اگر شبکه مبدا و مقصد یکی نباشد، توکن ممکن است از دسترس خارج شود. درس شبکه انتقال ارز دیجیتال این اشتباه را توضیح می‌دهد. قیمت دی سنترالند را می‌توانید زنده در سایت ببینید.

کیف پول و استیکینگ ارز دی سنترالند

ارز MANA یک توکن ERC-20 است، پس هر کیف پولی که توکن‌های اتریوم را پشتیبانی کند، مثل متامسک یا کیف پول‌های سخت‌افزاری، برای نگهداری آن کافی است. کیف پول را فقط از سایت رسمی سازنده‌اش نصب کنید. مبانی را در درس کیف پول ارز دیجیتال ببینید.

این پروژه برنامه رسمی استیکینگ (Staking) ندارد، چون شبکه مستقلی نیست و روی اتریوم اجرا می‌شود. نگه داشتن MANA فقط قدرت رای در DAO می‌دهد و پاداشی پرداخت نمی‌کند. سایت‌هایی که «استیکینگ MANA با سود ثابت» پیشنهاد می‌دهند، ربطی به پروژه ندارند. درباره مفهوم کلی، درس استیکینگ چیست را بخوانید.

ریسک‌های ارز دی سنترالند

• کاربران کم: علاقه به متاورس‌ها بعد از ۲۰۲۱ افت کرد و تقاضای توکن به تعداد کاربران فعال وابسته است.
• تمرکز رای: بخش بزرگی از قدرت رای در دست چند کیف پول بزرگ است.
• نقدشوندگی زمین: فروش LAND در بازار ضعیف ممکن است ماه‌ها طول بکشد.
• رقابت: بازی‌های بزرگ بدون بلاکچین تجربه روان‌تری به کاربر می‌دهند.
• مقررات: برچسب اوراق بهادار در ۲۰۲۳ نشان داد که وضعیت حقوقی توکن‌های متاورس قطعی نیست.
• کلاهبرداری: سایت‌های جعلی بازار و ایردراپ کلید کیف پول را هدف می‌گیرند.

فقط مبلغی را وارد کنید که از دست دادنش به زندگی شما آسیب نمی‌زند.

تفاوت دی سنترالند و سندباکس

سندباکس (The Sandbox) رقیب اصلی این پروژه است و توکن آن SAND نام دارد. هر دو متاورس زمین‌محورند و روی اتریوم ساخته شده‌اند. سندباکس ظاهری وکسلی شبیه ماینکرفت دارد و یک شرکت به نام Animoca Brands آن را اداره می‌کند. در مقابل، دی سنترالند بیشتر به رویدادها و فضاهای اجتماعی شناخته می‌شود و DAO در آن نقش پررنگ‌تری دارد.

فهرست همه درس‌های این حوزه در آموزش ارز دیجیتال آمده است.

نکات کلیدی این درس

• Decentraland متاورسی سه‌بعدی است که زمین‌ها، نام‌ها و آیتم‌هایش NFT هستند.
• نقشه Genesis City ۹۰٬۶۰۱ قطعه LAND دارد و تعداد آن ثابت است.
• بیش از ۶۰۰ میلیون MANA در حراج زمین سوزانده شد و عرضه فعلی حدود ۲٫۱۹ میلیارد است.
• تصمیم‌های اصلی با رای دارندگان توکن در DAO گرفته می‌شود.
• از سال ۲۰۲۶ نسخه موبایل اندروید و iOS در دسترس است.

جمع‌بندی

دی سنترالند یکی از قدیمی‌ترین متاورس‌های بلاکچینی است که زمین‌های محدود، خزانه عمومی و اداره جمعی دارد. در مقابل، کم بودن کاربران فعال، رقابت با بازی‌های بزرگ و افت علاقه به متاورس ریسک‌های جدی آن‌اند. پیش از هر تصمیمی، گزارش‌های رسمی پروژه را دنبال کنید. وضعیت مالی DAO را در صفحه شفافیت DAO و جزئیات پروژه را در سایت رسمی دی سنترالند ببینید.