بعد از هر نشست بانک مرکزی، تحلیلگران می‌نویسند «لحن رئیس فدرال رزرو هاوکیش بود» و دلار در چند دقیقه ده‌ها پیپ جابه‌جا می‌شود. هاوکیش و داویش دو واژه‌ای هستند که موضع سیاست‌گذار پولی را در یک کلمه خلاصه می‌کنند. در این درس سطح متوسط می‌بینیم هاوکیش و داویش چه معنایی دارند، لحن را از کدام واژه‌ها و سندها می‌شود خواند و هر لحن چه اثری بر ارز، طلا، سهام و اوراق می‌گذارد. با اسمارت اف ایکس همراه باشید.
هاوکیش و داویش چیست؟
هاوکیش (Hawkish) از واژه‌ی انگلیسی Hawk به معنی شاهین گرفته شده است. به مقام یا بیانیه‌ای هاوکیش می‌گویند که مهار تورم را در اولویت می‌گذارد و به نرخ بهره‌ی بالاتر تمایل دارد.
داویش (Dovish) از واژه‌ی Dove به معنی کبوتر می‌آید. موضع داویش رشد اقتصادی و اشتغال را مهم‌تر می‌داند و به نرخ بهره‌ی پایین‌تر تمایل دارد.
هر دو واژه جهت‌گیری بانک مرکزی را توصیف می‌کنند و به عدد فعلی نرخ بهره وابسته نیستند. بانکی که نرخ بهره‌ی ۵ درصدی دارد و از کاهش آن حرف می‌زند، داویش حساب می‌شود.
هاوکیش و داویش به مسیر آینده‌ی نرخ بهره اشاره دارند. بازار به همین مسیر واکنش نشان می‌دهد.
تفاوت هاوکیش و داویش در پنج ویژگی
| ویژگی | هاوکیش | داویش |
|---|---|---|
| نگرانی اصلی | تورم بالا | بیکاری و رشد ضعیف |
| تمایل در نرخ بهره | افزایش یا بالا نگه داشتن | کاهش یا پایین نگه داشتن |
| ترازنامه‌ی بانک مرکزی | کوچک کردن | بزرگ کردن |
| نام سیاست | انقباضی | انبساطی |
| اثر معمول بر ارز | تقویت | تضعیف |
ابزارهای اجرای این دو جهت را در درس سیاست پولی توضیح داده‌ایم. کوچک کردن ترازنامه همان انقباض کمی و بزرگ کردن آن تسهیل کمی است.
چرا لحن بانک مرکزی بازار را حرکت می‌دهد؟
قیمت‌ها در بازار بر اساس انتظار از آینده ساخته می‌شوند. خود تصمیم نرخ بهره معمولا از هفته‌ها پیش حدس زده شده و در قیمت‌ها آمده است. معامله‌گران به این حالت «قیمت‌گذاری شده» (Priced In) می‌گویند.
چیزی که از پیش معلوم نیست، حرف بانک مرکزی درباره‌ی ماه‌های بعد است. بانک‌های مرکزی با ابزاری به نام راهنمای آینده (Forward Guidance) مسیر احتمالی نرخ بهره را به بازار اعلام می‌کنند. هر تغییری در این پیام انتظارها را جابه‌جا می‌کند و قیمت‌ها فوری خودشان را با آن هماهنگ می‌کنند.
به همین دلیل گاهی نرخ بهره ثابت می‌ماند و دلار باز هم ۱۰۰ پیپ حرکت می‌کند. رابطه‌ی نرخ و ارز را در درس نرخ بهره در فارکس ببینید.
طیف پنج‌پله‌ای لحن بانک مرکزی
فاصله‌ی هاوکیش و داویش یک طیف پنج‌پله‌ای است و هر بیانیه جایی روی آن قرار می‌گیرد.
- بسیار هاوکیش. افزایش نرخ بزرگ‌تر از انتظار به‌همراه وعده‌ی ادامه.
- هاوکیش. تاکید بر بالا بودن تورم و آمادگی برای افزایش بیشتر.
- خنثی. تصمیم‌ها به داده‌های بعدی واگذار می‌شود.
- داویش. اشاره به ضعف رشد یا بازار کار و باز گذاشتن راه کاهش نرخ.
- بسیار داویش. کاهش نرخ بزرگ‌تر از انتظار یا شروع خرید اوراق.
دو ترکیب خاص هم وجود دارد که زیاد در تحلیل‌ها دیده می‌شود. «افزایش داویش» یعنی بانک نرخ را بالا می‌برد ولی اعلام می‌کند به پایان مسیر نزدیک شده است. «کاهش هاوکیش» یعنی نرخ پایین می‌آید ولی بانک می‌گوید کاهش بعدی به این زودی نخواهد بود. در هر دو حالت بازار به بخش دوم پیام بیشتر توجه می‌کند.
واژه‌هایی که هاوکیش و داویش را نشان می‌دهند
| عبارت در بیانیه یا سخنرانی | لحن |
|---|---|
| «تورم همچنان بالاتر از هدف است» | هاوکیش |
| «افزایش بیشتر نرخ بهره مناسب خواهد بود» | هاوکیش |
| «سیاست برای مدت طولانی‌تری سخت‌گیرانه می‌ماند» | هاوکیش |
| «تصمیم‌ها به داده‌های آینده بستگی دارد» | خنثی |
| «بازار کار در حال سرد شدن است» | داویش |
| «ریسک‌های رشد اقتصادی بیشتر شده است» | داویش |
| «کاهش نرخ در نشست‌های آینده بررسی می‌شود» | داویش |
مهم‌تر از خود جمله، تغییر آن نسبت به نشست قبل است. اگر عبارت «افزایش بیشتر» از بیانیه حذف شود، همین حذف یک پیام داویش است، حتی اگر هیچ جمله‌ی تازه‌ای اضافه نشده باشد.
لحن را از کدام پنج منبع بخوانیم؟
تشخیص هاوکیش و داویش از پنج منبع ممکن است.
- بیانیه‌ی نشست. متن کوتاهی که هم‌زمان با تصمیم منتشر می‌شود. آن را خط به خط با بیانیه‌ی قبلی مقایسه کنید.
- کنفرانس خبری رئیس. حدود نیم ساعت بعد برگزار می‌شود و پاسخ به پرسش خبرنگاران اغلب بیشتر از بیانیه بازار را حرکت می‌دهد.
- نمودار نقطه‌ای (Dot Plot). فدرال رزرو هر سه ماه یک بار نموداری منتشر می‌کند که هر عضو در آن نرخ بهره‌ی مناسب پایان سال را با یک نقطه نشان داده است. بالا رفتن نقطه‌ها هاوکیش و پایین آمدنشان داویش است.
- صورت‌جلسه. سه هفته پس از نشست منتشر می‌شود و اختلاف نظر اعضا را نشان می‌دهد.
- سخنرانی اعضا میان دو نشست. موضع تک‌تک اعضا را روشن می‌کند.
جزئیات نشست فدرال رزرو در صفحه‌ی نشست FOMC آمده و زمان همه‌ی نشست‌ها را در تقویم اقتصادی می‌بینید.
اثر هاوکیش و داویش بر چهار بازار
جدول زیر واکنش معمول چهار بازار به هاوکیش و داویش را نشان می‌دهد.
| بازار | لحن هاوکیش | لحن داویش |
|---|---|---|
| ارز همان کشور | تقویت | تضعیف |
| طلا | فشار نزولی | حمایت صعودی |
| شاخص‌های سهام | فشار نزولی | حمایت صعودی |
| بازده اوراق | افزایش | کاهش |
ارز. نرخ بهره‌ی بالاتر سود نگهداری آن ارز را بیشتر می‌کند و سرمایه‌ی خارجی را جذب می‌کند. قدرت دلار را با شاخص دلار دنبال کنید.
طلا. طلا سود دوره‌ای ندارد. وقتی بهره‌ی سپرده و اوراق بالا می‌رود، نگهداری طلا جذابیت کمتری دارد. عوامل دیگر قیمت در درس معامله طلا آمده است.
سهام. بهره‌ی بالاتر هزینه‌ی وام شرکت‌ها را زیاد می‌کند و ارزش امروز سودهای آینده را پایین می‌آورد.
اوراق. انتظار نرخ بهره‌ی بالاتر، بازده اوراق کوتاه‌مدت را بالا می‌برد. رابطه‌ی قیمت و بازده در درس اوراق قرضه توضیح داده شده است.
دو نمونه‌ی واقعی از هاوکیش و داویش
نمونه‌ی هاوکیش، اوت ۲۰۲۲. رئیس فدرال رزرو در یک سخنرانی هشت‌دقیقه‌ای گفت مهار تورم برای خانوارها و کسب‌وکارها دردناک خواهد بود و نرخ بهره مدتی بالا می‌ماند. شاخص سهام S&P 500 همان روز حدود ۳٫۴ درصد افت کرد. در کل سال ۲۰۲۲ نرخ بهره‌ی آمریکا از ۰٫۲۵ به ۴٫۵ درصد رسید و شاخص دلار در ماه سپتامبر تا نزدیکی ۱۱۴ بالا رفت که بالاترین عدد ۲۰ سال گذشته بود.
نمونه‌ی داویش، دسامبر ۲۰۲۳. فدرال رزرو نرخ بهره را ثابت نگه داشت. نمودار نقطه‌ای سه کاهش نرخ برای سال بعد را نشان داد که بیشتر از انتظار بازار بود. طلا در همان روز حدود ۲٫۴ درصد رشد کرد، بازده اوراق ده‌ساله‌ی آمریکا به نزدیکی ۴ درصد افت کرد و شاخص دلار حدود یک درصد پایین آمد.
در نمونه‌ی دوم نرخ بهره هیچ تغییری نکرده بود. کل حرکت بازار از تغییر لحن آمد.
شاهین‌ها و کبوترها درون یک کمیته
تصمیم نرخ بهره را یک کمیته می‌گیرد و اعضای آن هم‌نظر نیستند. بعضی اعضا به سخت‌گیری معروف‌اند و بعضی به ملایمت. تحلیلگران به گروه اول شاهین و به گروه دوم کبوتر می‌گویند.
سه نکته در خواندن حرف اعضا کمک می‌کند.
- وزن حرف رئیس از بقیه بیشتر است.
- در فدرال رزرو همه‌ی اعضا هر سال حق رای ندارند. حرف عضو دارای رای اهمیت بیشتری دارد.
- وقتی عضوی که همیشه کبوتر بوده از افزایش نرخ حرف می‌زند، پیام آن قوی‌تر از حرف تکراری یک شاهین است.
چارچوبی که بسیاری از اعضا برای سنجش نرخ مناسب به آن نگاه می‌کنند در درس قاعده تیلور آمده است.
روال چهار قدمی معامله با هاوکیش و داویش
- انتظار بازار را پیش از نشست بدانید. قیمت قراردادهای آتی نرخ بهره نشان می‌دهد بازار چه احتمالی برای افزایش یا کاهش قائل است. لحن فقط در مقایسه با همین انتظار معنا پیدا می‌کند.
- بیانیه را با نسخه‌ی قبلی مقایسه کنید. دنبال واژه‌های حذف‌شده و اضافه‌شده بگردید.
- تا پایان کنفرانس خبری صبر کنید. حرکت دقیقه‌های اول پس از بیانیه بارها در کنفرانس خبری برگشته است.
- جهت را با بازده اوراق دوساله تایید کنید. این بازده حساس‌ترین عدد به انتظار نرخ بهره است. اگر پس از نشست بالا رفت، بازار پیام را هاوکیش خوانده است.
یک مثال عددی کمک می‌کند. فرض کنید بازار پیش از نشست ۸۰ درصد احتمال کاهش نرخ در نشست بعدی می‌دهد. رئیس بانک مرکزی می‌گوید برای کاهش عجله‌ای نیست. نرخ بهره تغییری نکرده، ولی احتمال کاهش به ۴۰ درصد می‌رسد، بازده دوساله ۱۵ واحد پایه بالا می‌رود و EUR/USD حدود ۷۰ پیپ افت می‌کند. هر واحد پایه یک‌صدم درصد است.
قواعد ورود و حد ضرر در این دقیقه‌های پرنوسان را در درس معامله در زمان اخبار ببینید.
پنج اشتباه رایج درباره هاوکیش و داویش
- یکی دانستن افزایش نرخ با لحن هاوکیش. افزایش نرخی که با اعلام پایان مسیر همراه باشد، ارز را تضعیف می‌کند.
- نادیده گرفتن انتظار بازار. پیام هاوکیشی که همه منتظرش بودند، حرکت تازه‌ای نمی‌سازد.
- معامله روی تیتر اول. تیترهای چندکلمه‌ای خبرگزاری‌ها بخش مهم پیام را جا می‌اندازند.
- هم‌وزن دیدن همه‌ی اعضا. سخنرانی عضو بدون حق رای نباید پایه‌ی یک معامله‌ی بزرگ باشد.
- فراموش کردن بانک مرکزی طرف دوم جفت ارز. در EUR/USD لحن بانک مرکزی اروپا هم به اندازه‌ی فدرال رزرو مهم است.
نکات کلیدی این درس
- هاوکیش یعنی تمایل به نرخ بهره‌ی بالاتر برای مهار تورم و داویش یعنی تمایل به نرخ پایین‌تر برای حمایت از رشد.
- بازار به تغییر لحن نسبت به انتظار قبلی واکنش نشان می‌دهد.
- لحن روی یک طیف پنج‌پله‌ای قرار دارد و ترکیب‌هایی مثل افزایش داویش هم ممکن است.
- بیانیه، کنفرانس خبری، نمودار نقطه‌ای، صورت‌جلسه و سخنرانی‌ها پنج منبع خواندن لحن هستند.
- لحن هاوکیش معمولا ارز را تقویت می‌کند و به طلا و سهام فشار می‌آورد.
- بازده اوراق دوساله بهترین تایید برای برداشت بازار است.
اسمارت اف ایکس؛ مرجع مقایسه و انتخاب بهترین خدمات مالی
اسمارت اف ایکس همراه هوشمند شما در مسیر معامله‌گری است؛ ما ابزار، دانش و تحلیل‌های پیشرفته را در اختیار شما می‌گذاریم تا با اطمینان و هوشمندی، تصمیمات سرمایه‌گذاری بهتر و به‌روزتری بگیرید.
برخی از مزایای همکاری با اسمارت اف ایکس شامل موارد زیر است:
- بررسی بی‌طرفانه: بروکرها و بسترهای معاملاتی را بر اساس واقعیت‌ها و بدون جانبداری بررسی می‌کنیم تا انتخاب آگاهانه‌ای داشته باشید.
- رشد سواد مالی: محتوای آموزشی و تحلیلی جامع تهیه می‌کنیم تا مهارت‌های لازم برای فعالیت موفق در بازارهای مالی را کسب کنید.
- تهیه مقالات جدید: با تمرکز بر دانش روز، مقالات آموزشی و تحلیلی به‌روز منتشر می‌کنیم.
- پایبندی به اصل شفافیت: نظرات و بازخوردهای کاربران را بدون حذف یا ویرایش منتشر می‌کنیم.
💬 اگر سوالی دارید یا نیاز به راهنمایی دارید، می‌توانید از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید:
- تلگرام پشتیبانی: smartfxsupport
- ایمیل پشتیبانی: support@smartfxac.com
جمع‌بندی
هاوکیش و داویش زبان مشترک بازار برای توصیف موضع بانک مرکزی است. تصمیم نرخ بهره معمولا از قبل در قیمت‌ها آمده و حرکت اصلی از تغییر لحن ساخته می‌شود. اگر پیش از هر نشست انتظار بازار را بدانید و بیانیه را با نسخه‌ی قبلی مقایسه کنید، دلیل حرکت‌های تند پس از نشست را زودتر می‌فهمید. برای قدم بعدی درس نرخ بهره خنثی را بخوانید که نشان می‌دهد بانک مرکزی سخت‌گیر بودن سیاستش را با چه عددی می‌سنجد.
سوالات متداول درباره هاوکیش و داویش
۵ سوالهاوکیش به زبان ساده یعنی چه؟
یعنی بانک مرکزی نگران تورم است و به بالا بردن یا بالا نگه داشتن نرخ بهره تمایل دارد.
لحن داویش برای طلا خوب است؟
معمولا بله. انتظار نرخ بهره‌ی پایین‌تر نگهداری طلا را جذاب‌تر می‌کند و دلار را ضعیف می‌کند.
چرا با وجود افزایش نرخ بهره، ارز گاهی افت می‌کند؟
چون افزایش از قبل در قیمت آمده و بانک مرکزی هم‌زمان اعلام کرده به پایان مسیر افزایش نزدیک شده است.
نمودار نقطه‌ای چیست؟
نموداری که فدرال رزرو هر سه ماه منتشر می‌کند و پیش‌بینی هر عضو از نرخ بهره‌ی سال‌های آینده را با یک نقطه نشان می‌دهد.
سیاست انقباضی همان هاوکیش است؟
سیاست انقباضی نام اقدام است و هاوکیش نام لحن و موضع. بانک مرکزی می‌تواند پیش از هر اقدامی فقط با لحن هاوکیش بازار را حرکت دهد.
